कथासरित्सागर : प्रथम खण्ड (लम्बक १ से ५)

प्रातश्च ददृशे राज्ञा देवसेनेन तत्र सः। स्वसुतान्तःपुरद्वारि स्थितश्छिन्नच्युतो भुजः ॥२८५॥ इतः प्रभृति नेहायं प्रवेष्टव्यो नरैरिति। दत्तो विदूषकेणैव सुवीर्यं परिमार्गकः ॥२८६॥ ततो दिव्यप्रभावाय तस्मै प्रीतः स पार्थिवः। विदूषकाय तनयां तां ददौ विभवोत्तरम् ॥२८७॥ ततस्तया समं तत्र कान्तया स विदूषकः। तस्थौ दिनानि कतिचिद्रूपवत्येव सम्मदः ॥२८८॥ एकस्मिंश्च दिने सुप्तां राजपुत्रीं विहाय ताम्। स ततः प्रययौ रात्रौ तां भद्रां प्रति सत्वरः ॥२८९॥ राजपुत्री च सा प्रातस्तदवेक्षणदुःखिता। आसीदाश्वासिता पित्रा तत्प्रत्यावर्तनाशया ॥२९०॥ सोऽपि गच्छन्नहर्गच्छं क्रमात् प्राप विदूषकः। पूर्वाम्बुधेस्तटस्थां नगरीं ताम्रलिप्तिकाम् ॥२९१॥ तत्र चक्रे स केनापि वणिजा सह सङ्गतिम्। स्कन्ददासाभिधानेन पारमभ्ययियासता ॥२९२॥ तेनैव सह सोऽनल्पतदीयधनसम्भृतम्। यानपात्रं समारुह्य प्रतस्थेऽम्बुधिमर्थिना ॥२९३॥ ततः समुद्रमध्यं तद्यानपात्रमुपागतम्। अकस्मादभवद्रुद्धं व्यासक्तमिव केनचित् ॥२९४॥ उच्छ्रितेऽनिलवेगेन प्रयत्नैर्वा न विचचाल तत्। तदा स वणिगार्त्तः सन् स्कन्ददासोऽब्रवीदिदम् ॥२९५॥ यो मोक्षयति ससद्यमिव प्रवहणं मम। तस्मै निजधनार्धं च स्वसुतां च ददाम्यहम् ॥२९६॥ तच्छ्रुत्वैव जगादेदं धीरचेता विदूषकः। अहमत्रावतीर्यान्तर्विचिनोम्यम्बुधज्जलम् ॥२९७॥ क्षणाच्च मोक्षयाम्येतदद्य प्रवहणं तव। यूयं गाढमवलम्बध्वं बद्ध्वा मां पादरज्जुभिः ॥२९८॥ विमुक्ते च प्रवहणे तत्क्षणं वारिमध्यतः। उद्धर्त्तव्योऽस्मि युष्माभिरवलम्बन-रज्जुभिः ॥२९९॥