भारतकोश
रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

Rasarnava: Tantric Chemistry and Alchemy with Commentary

शिव-पार्वती संवाद (सम्पादक: प्रफुल्लचन्द्र राय एवं हरीशचन्द्र कविराज) द्वारा

DevanagariHindipublished558 पृष्ठ

पृष्ठ 53, कुल 558 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 53

द्वितीयः पटलः । २८ मण्डपे पूर्व्ववद्देवी¹मर्चयित्वा रसाङ्कुशाम्² ॥ १०५ ॥ आचार्य्यमपि संपूज्य धूपस्रक्चन्दनादिभिः । अघोरेण बलिं दत्त्वा ततः कर्म्म समाचरेत् ॥ १०६ ॥ ओषधयो मण्डपे³ प्राच्यां रसस्वेदोऽग्निगोचरे⁴ । दक्षिणस्यां लोहमारी नैर्ऋत्यां पेषणादिकम्⁵ ॥ १०७ ॥ दृतिक्रिया तु⁶ वारुण्यां वायव्ये धमनं प्रिये । वर्षोत्कर्षस्तु⁷ कौबेर्य्याम् ऐशान्यां रसवेधनम्८ ॥ १०८ ॥ आसनन्तु गुरोर्म्मध्ये⁹ निवेश्य¹⁰ सुरनायिके । नियामनादिकं कर्म्म क्रामणान्तं¹¹ वरानने । रसाङ्कुशेन मन्त्रेण कर्त्तव्यं साधकेन तु ॥ १०९ ॥ (1) B and K read देवि, which is incorrect. (2) B reads रसाङ्कुशा. M reads रसाङ्कुशम्. Both are grammatically erroneous. (3) ओषधौ मन्दवित्, a variant in K, wherein मन्दवित् has no final verb to govern. (4) B reads रसं स्वेदोऽग्निगोचरे. K reads रसे स्वेदोद्यो गोचरे. (5) K reads पेषिणं दक, wherein पेषिणं is incorrect. The correct form is पेषणं. [दकं = water.] (6) B reads दृतिक्रिया तु, which ought to be spelt द्रुतिक्रिया तु. K reads कर्त्ती कूपोति. M reads धृतिक्रिया तु. (7) वर्षोत्- कर्षंणं, a reading in K. (8