भारतकोश
अणुभाष्य (महाप्रभु वल्लभाचार्य - शुद्धाद्वैत वेदान्त ब्रह्मसूत्र महाभाष्य प्रकाश टीका सहित)

अणुभाष्य (महाप्रभु वल्लभाचार्य - शुद्धाद्वैत वेदान्त ब्रह्मसूत्र महाभाष्य प्रकाश टीका सहित)

Anubhashya on Brahma Sutras by Mahaprabhu Vallabhacharya with Commentary

महाप्रभु वल्लभाचार्य (टीकाकार: गोस्वामी पुरुषोत्तम जी महाराज) द्वारा

DevanagariHindipublished2,600 पृष्ठ

पृष्ठ 2246, कुल 2600 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 2246

Here is the accurate Sanskrit text transcription of the provided page:

भाष्यप्रकाश-रश्मि-परिवृंहितम् । ५१७ भाष्यप्रकाशः। अन्ये तु 'ऐहिक'सूत्रे साधकस्यैतज्जन्मनि विद्योत्पत्तिरुत, जन्मान्तरे इति सन्देहे, मम जन्मान्तरे विद्या भवत्वित्यभिसन्ध्यभावादिरिहैव जन्मनीति प्राप्ते, प्रतिबन्धकाभावस्य कारणतायाः सर्वत्र सिद्धत्वादत्र वा परत्र वा यदैव प्रतिबन्धककर्मादिनिवृत्तिः, तदैव तत्र विद्यो- त्पत्तिरिति सिद्धान्तयन्ति । 'एवं मुक्तिफलानियम' इति सूत्रे तु यथा साधनवीर्यविशेषाद्विद्याया ऐहिकामुष्मिकफल- कृतो विशेषः, तथा विद्याफलभूताया मुक्तेरप्युत्कर्षापकर्षरूपो विशेषो भवेदित्येवं प्राप्ते । उच्यते। एवं मुक्तिरूपे विशेषनियमो नास्ति । कुतः । तदवस्थावधृतेः । सर्वेषु ब्रह्मरूपतावधारणात्, 'अस्थूलमनणु,' 'स एष नेति नेत्यात्मा', 'यत्र नान्यत् पश्यति' इत्यादिष्वितिम्यो ब्रह्मणि एकलि- ङ्गत्वस्यैव सिद्धत्वादित्याहुः । तद्ब्रह्मन्मते पूर्वकक्षारूपमिति लिङ्गभूयस्त्वाधिकरणे निर्णीतम् । तदवगमिका विद्या च तत्रैव विभान्वेति निर्णीतं 'अक्षरधिया' मित्यधिकरणे । अतो नास्माभिस्तत्राधिकं किञ्चिद्विचार्यत इति बोध्यम् ॥ ५१ ॥ इति नवमं मुक्तिफलानियम इत्यधिकरणम् ॥ ९ ॥ इति श्रीमद्वल्लभाचार्यचरणनलचन्द्रनिरस्तहृदयध्वान्तस्य पुरुषोत्तमस्य कृतौ भाष्यप्रकाशे तृतीयाध्यायस्य चतुर्थः पादः ॥ ३ ॥ ४ ॥ समाप्तस्तृतीयोऽध्यायः । रश्मिः। त्त्वस्य निर्धारणादिति पाठः । सामान्यत्वेनेति समानपदात् स्वार्थे ष्यञ् । सूत्रस्थपदेति । तदवस्थावधृतिपदस्यावृत्तिः समासीति । व्यञ्जनया बोधकत्वे शक्त्यभावात् । अतः तदवस्था- वधृतिपदसार्थवत्ता नेत्यर्थः । अथवेत्यादीति । श्रुतौ ज्ञानिनां तदवस्थावधृतेरस्माकं भक्तानामपि तदवस्थावधृतेः । यद्वा श्रुतौ प्रमाणभूतायाम् । अस्माकं प्रामाणिकानाम् । श्रुत्यन्तरेति । 'इमं मानवं आवर्तं नावर्तन्त' इति श्रुत्यन्तरा विरोधात् । भाष्ये फलानियम इति । तुरीयाश्रम एवेति नियमो न । यद्वा गृहस्थानुग्रहभाजः स सर्वस्य न लीलानुभवः, कस्यचिदेवालन्तानुग्रहेण पुष्टि- प्रविष्टस्य । अभिसन्धिः सङ्कल्पः । आदिनेच्छादयौ । भवेदिति । तथा च मुक्तेरेकरसत्वभङ्ग इति भावः । एकलिङ्गत्वस्येति । विधिनिषेधयोर्निषेधलिङ्गत्वस्य निषेधो लिङ्गं हेतुः प्रमाणं यस्य तत्तस्य । आरोपापवादात् । पूर्वकक्षेति । 'अरूपवदेव हि तत्प्रधानत्वा' दिल्यत्र स्फुटम् । विद्येति परा विद्या । 'अथ परा यया तदक्षरमधिगम्यत' इति मुण्डकात् ॥ ५१ ॥ इति नवमं मुक्तिफलानियम इत्यधिकरणम् ॥ ९ ॥ इति श्रीविठ्ठलेश्वरैश्वर्यनिरस्तसमस्तान्तरायेण श्रीगोविन्दरायजित्पौत्रेण सम्पूर्णवेद्या विट्ठलरायजिद्भातृयगोकुलोत्सवात्मजगोपेश्वरजिता कृते भाष्यप्रकाशस्य तृतीयाध्यायस्य रश्मौ तृतीयाध्यायस्य चतुर्थपादः सम्पूर्णतामगमत् ॥ ४ ॥ समाप्तस्तृतीयाध्यायः ॥ ३ ॥ १. एतावतो ग्रन्थस्य श्लोकानां संख्या ८८९७ अष्टसहस्राष्टशतसप्तनवद । अध्यायत्रयस्य श्लोकसंख्या १४२४१ चतुर्दश- शतसहस्रद्विशतद्विचत्वारिंशत् । श्रीहस्ताक्षरमुकन्ध्ये इदं श्रीगोपेश्वरैः स्वयमेव लिखितम् । 2117