भारतकोश
आश्वलायन गृह्यसूत्र (अनाविला टीका व हिन्दी व्याख्या सहित)

आश्वलायन गृह्यसूत्र (अनाविला टीका व हिन्दी व्याख्या सहित)

Ashvalayana Grihyasutra Hindi

महर्षि आश्वलायन (टीकाकार: हरदत्त आचार्य) द्वारा

स्रोत: Asvalayana Grihya Sutram with Anavila Commentary by Haradatta (उद्गम)

DevanagariHindipublished292 पृष्ठ

पृष्ठ 255, कुल 292 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 255

अष्टमः खण्डः] अनाविलोपेते । २०३

दिव्या इति मन्त्रेण । केचित् सर्वान्तेऽनुमन्त्रणमिच्छन्ति । अन्ये प्रतिपुरुषम् ॥ ५ ॥

संस्स्रवान् समवनीय ताभिरद्भिः पुत्रकामो मुख- मनक्ति ॥ ६ ॥

अर्घ्यदानावाशिष्टा आपः संस्रवाः । तान् प्रथमे पात्रे समवनीय ताभिरद्भिः पुत्रकामश्चेन्मुखमनक्ति ॥ ६ ॥

प्रथमपात्रे विशेषप्रदर्शनार्थं यज्ञगाथे उदाहरति —

नोद्धरेत् प्रथमं पात्रं पितॄणामर्घ्यपातितम्¹ । आवृतास्तत्र तिष्ठन्ति पितरः शौनकोऽब्रवीत् ॥ यदा वा तूद्धृतं पात्रं विवृतं वा यदा भवेत् । अभोज्यं तद् भवेच्छ्राद्धं क्रुद्धैः पितृगणैर्गतैः ॥ ७ ॥

प्रथमं पात्रं यस्मिन् प्रदेशे पितॄणामर्घ्याय पातितं² नि- हितं तस्माद् देशान्नोद्धरेत् । यत आवृतास्तत्र पात्रे तिष्ठन्ति पितरः । क एवमाह — शौनकोऽब्रवीत् । आवृता इति वचनात् संस्स्रवान् समवनीय तत्पात्रं पिधातव्यं पात्रान्त- रेण । उद्धरणे विवरणे च पितृगणाः क्रुद्धा गच्छेयुः । ततश्च तैर्गतैस्तच्छ्राद्धमभोज्यं भवेत् ते तत्र न भुञ्जीरन् ॥ ७ ॥

इति हरदत्ताचार्यमिश्रविरचितायामाश्वलायनगृह्यवृत्तौ चतुर्थाध्याये अष्टमः खण्डः ।


१. ., २. 'दि' घ.पाठः.