भारतकोश
ब्राह्मस्फुटसिद्धान्त (ब्रह्मगुप्त - शून्य, कुट्टक, बीजगणित एवं सम्पूर्ण २१ अध्याय सान्वय सटीक)

ब्राह्मस्फुटसिद्धान्त (ब्रह्मगुप्त - शून्य, कुट्टक, बीजगणित एवं सम्पूर्ण २१ अध्याय सान्वय सटीक)

Brahmasphuta Siddhanta of Brahmagupta with Commentary

आचार्य ब्रह्मगुप्त द्वारा

DevanagariHindipublished737 पृष्ठ

पृष्ठ 718, कुल 737 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 718

( ३३६ ) दिनदले¹ कर्णांगुरो² त्रिज्या³ निहते श्रवणोद्धुते फलस्य धनुः । द्युदलगुणं तिथिभक्तं दिनगतशेषावसः क्रमशः ॥ ६६ ॥ ¹ज्याखंडोने शेषे ७० चापानयने नवशत ७१ । तिथिनक्षत्र ग्रहसंक्षिप्तोतिस्फुटश्चैवम्² ॥ ७२ ॥ दुर्जनकृतघ्न शत्रु¹प्रभृतीनामेशनिव²द्वातव्यः । ध्यानग्रहाधिकारो जिष्णुसुतब्रह्मगुप्तकृतः ॥ ७३ ॥ आर्याः १०६३ ॥ ॥ छः ॥ इति श्री ब्रह्मगुप्त सिद्धान्तः समाप्तः । श्रीरस्तु ॥ छः ॥ स्वस्ति श्री संवत् १६७८ वर्षे शाके १५४४ प्रवर्त्तमाने । उत्तरायने । वसंत ऋतौ । माहामङ्गलप्रदा । वैशाख शुदि १० बुधे, समये श्री राजनगरमध्य वातव्यं······लिखितमस्ति । स्वयं पठनार्थं । पठनार्थं तथा पुत्रपौत्र पठनार्थं तथा परोपकाराय । श्री कृष्णार्पणमस्तु । यादृशं पुस्त० । इत्यादि । भग्न द्रिष्टि । त्यादि । श्रीरस्तु ॥ इति समाप्तोऽयं ग्रन्थः ।

६६. (ङ) १. दिनदलकर्णौ for (दिनदलकर्णांगुरो)  २. त्रिभज्यागुणे for (त्रिज्या)
३. 'निहते' पद लुप्त है ।
४. श्रवणोद्धृते for (श्रवणोद्धुते)  ५. शेषासवः for (शेषावसः)
७०. (ङ) १. ज्याखण्डोने शेषे गुणिते नवभिः शतैरशुद्धहृते ।
क्षेप्याणि शुद्धखण्डैर्गुणितानि शतानि नवचापम् ॥ ७० ॥ for
(ज्याखंडोने शेषे ॥ ७० ॥)
इति तिथिनक्षत्रदिनमाद्यादिकसिद्धौ ब्रह्मगुप्तेन ।
द्वासप्तत्यार्याणां संक्षिप्तोऽतिस्फुटश्चैषः ॥ ७० ॥ for
(चापानयने नवशत ॥ ७१ ॥)
२. ७२ वीं संख्या का श्लोक ७३ अंकित है । अगला पृष्ठ देखिये ।
७३. (ङ) इसकी श्लोक संख्या ७२ है ।
वामपार्श्वे लिखितम् ] प्रथम दशध्याई पत्र प्रथम लितम् । पश्चात् कियत्
दिवसे पंचदशाध्या इति लिखितमस्ति एवं पत्र ॥
१. प्रतिकञ्चुककारिणे for (प्रभृतीनामेश नि)  २. न for (व)
३. + इति श्री ब्रह्मगुप्तकृतो ध्यानग्रहोपदेशाध्यायः समाप्तः ॥ +