बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

138 बृहत्संहितायाम् [Adh. XI. Sl. 33-36 शस्त्राग्निभयरोगैश्च दुर्भिक्षमरणैर्हताः । पूर्यमाणाः प्रजाः सर्वा विद्रवन्ति दिशो दश ॥ अपरस्यां चलकेतुः शिखया याम्याग्रयाङ्गुलोच्छ्रितया । गच्छेद्यथायथोदक् तथा तथा दैर्घ्यमायाति ॥३३॥ सप्तमुनीन् संस्पृश्य ध्रुवमभिजितमेव च प्रतिनिवृत्तः । नभसोऽर्द्धमात्रमित्वा याम्येनास्तं समुपयाति ॥३४॥ हन्यात्प्रयागकूलाद्यावदवन्तीं च पुष्कराररायम् । उदगपि च देविकामपि भूयिष्ठं मध्यदेशारुयम् ॥३५॥ अन्यानपि च स देशान् क्वचित्क्वचिद्धन्ति रोगदुर्भिक्षैः । दश मासान् फलपाकोऽस्य कैश्चिदष्टादश प्रोक्तः ॥३६॥ Slokas 33-36-There is a Chalaketu or a moveable comet rising in the west. His crest is an inch high and is turned to the south. His length increases the more it goes to the north. After touching the Seven Sages (Great Bear)-Vasishta and others-and also the Pole Star (Dhruva) and the star Abhijit he returns after travelling half the sky and sets in the south. When this comet appears, people in the region beginning from the banks of the Prayag and extending to the town of Ujjain and Pushkara forest will be destroyed. Those living in the north as far as the Devika river and the whole of the middle country will be wiped out. Other countries also will suffer from diseases and famine here and there. These effects will happen in the course of ten months. Others say it will be felt for 18 months. तथा च गर्गः । क्षुच्छस्त्रमरकव्याधिभयैः सम्पीड़येत् प्रजाः । मासान् दश तथाष्टौ च चलकेतुः सुदारुणः ॥