बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

226 बृहत्संहितायाम् [Adh. XXIV. Sl. 6-8. The reference to पञ्चसिद्धान्तिका here clearly shows that the author had already completed that work. पुरादुदग्वत् पुरतोऽपि वा स्थलं त्र्यहोषितस्तत्र हुताशतत्परः । ग्रहान् सनक्षत्रगणान् समालिखेत् सधूपपुष्पैर्बलिभिश्च पूजयेत् ॥६॥ सरत्नतोयौषधिमिश्रतुर्दिशं तरुप्रवालापिहितैः सुपूजितैः । अकालमूलैः कलशैर लङ्कृतं कुशास्तृतं स्थण्डिलमावसेद्द्विजः ॥७॥ Slokas 6-7.—A Brahmin, going to a place north or east from the town, staying there three nights fasting and worshipping the sacred fire, should draw a diagram of the planets and the asterisms occupied by them and worship them with oblations coupled with incense and flowers. He must occupy the bare ground strewn with the Darbha grass, decked at the four corners with water- pots containing gems, water and herbs, covered above with the sprouts of trees and not blackened at the bottom and kept clean and anointed. तथा च गर्गः नगरादुपनिष्क्रम्य दिशं प्रागुत्तरां शुचिः । विविक्ते प्रस्थले देशे देवतायतनेऽपि वा ॥ राज्ञा नियुक्तो दैवज्ञः कृतशौचो जितेन्द्रियः । निमित्तकुशलो धीरः शुक्लाम्बरसमावृतः ॥ उपवासमथातिष्ठेदष्टमीं सयतव्रतः । ततोऽष्टम्याः परे यस्मिन् दिने संयुज्यते शशी ॥ प्राजापत्येन च ततो निमित्तान्युपलक्षयेत् ॥ आलभ्य मन्त्रेण महाव्रतेन बीजानि सर्वाणि निधाय कुम्भे । प्लाव्यानि चामीकरदर्भतोयैर्होमो मरुद्वारुणसोममन्त्रैः ॥८॥ Sloka 8.—He should then sanctify all sorts of seeds with the hymns of Mahavrata and immerse them in the water containing gold and sacred grass in the pot. Then