बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

Adh. LIV. Sl. 53-57.] चतुष्पञ्चाशोऽध्यायः 469 कण्टक्यकण्टकानां व्यत्यासेऽम्भस्त्रिभिः करैः पश्चात् । खात्वा पुरुषत्रितयं त्रिभागयुक्तं धनं वा स्यात् ॥५३॥ Sloka 53.—When a thorny tree flourishes in the midst of non-thorny trees or vice versa, there is a trea- sure or water at a depth of 18¾ cubits at a distance of 3 cubits to the west. नदति मही गम्भीरं यस्मिंश्चरणाहता जलं तस्मिन् । सार्द्धैस्त्रिभिर्मनुष्यैः कौबेरी तत्र च शिरा स्यात् ॥५४॥ Sloka 54.—Where the earth being stamped by feet emits a loud sound, a northerly water-vein will be found there at 17½ cubits. वृक्षस्यैका शाखा यदि विनता भवति पाण्डुरा वा स्यात् । विज्ञातव्यं शाखातले जलं त्रिपुरुषं खात्वा ॥५५॥ Sloka 55.—Where a single branch of a tree hangs low or is colourless, it is to be understood that water exists at a depth of 15 cubits under the branch. फलकुसुमविकारो यस्य तस्य पूर्वे शिरा त्रिभिर्हस्तैः । भवति पुरुषैश्चतुर्भिः पाषाणोऽधः क्षितिः पीता ॥५६॥ Sloka 56.—Where the fruits and flowers of a tree are unnatural, a water-vein flows at a depth of 20 cubits at a distance of 3 cubits to the east. The signs are : stone below and yellow earth. यदि कण्टकारिका कण्टकैर्विना दृश्यते सितैः कुसुमैः । तस्यास्तलेऽम्बु वाच्यं त्रिभिर्नरैरर्धपुरुषे च ॥५७॥ Sloka 57.—If a Kantakari (Brinjal ?) is seen without thorns but with white flowers, there will be water under- neath it at 17½ cubits.