भारतकोश
बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

Brihat Samhita of Varahamihira with Hindi Commentary

आचार्य वराहमिहिर / डॉ. सुरेशचन्द्र शास्त्री द्वारा

DevanagariHindipublished1,105 पृष्ठ

पृष्ठ 775, कुल 1105 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 775

758 बृहत्संहितायाम् [Adh. CI. Sl. 8-9. Sloka 7.—The person born under the star उत्तर फल्गुनी (Uttaraphalguni) will be loved by all, earn money by his own learning, will be voluptuous and happy. If a person be born under the star हस्ता (Hasta), he will be industrious, impudent, fond of drinking, merciless and thievish. गुणाकरः— भोगान्वितः सौख्ययुतो नितान्तविद्याप्तवित्तः सुभगो यमर्क्षे ॥ उत्साही प्रतिभानवान् गतघृणश्चौरः करे पानपः ॥ तथा च पराशरः । हयगजरथप्रयायी दाता भोक्ता विहाररतिशीलः । मृदुवाग्गीतरतिः स्यादार्यम्णे मानवो विद्वान् ॥ उपचितकरचरणभुजो बहुविधधनधान्यताप्रणीः सेर्ष्यः । धर्मार्थकामभागी हस्ते सुतवान्नरो जातः ॥ चित्राम्बरमाल्यधरः सुलोचनाङ्गश्च भवति चित्रायाम् । दान्तो वणिक् कृपालुः प्रियवाग्धर्माश्रितः स्वातौ ॥८॥ Sloka 8.—The person born under the star चित्रा (Chitra) will wear beautiful garments and flowers, and will have beautiful eyes and limbs; while the one born in स्वाती (Swati) will be modest, clever in trade, will be compassionate, sweet in speech and virtuous. गुणाकरः— चार्वङ्गः प्रियचित्रवस्त्रकुसुमस्त्वाष्ट्रे विशालेक्षणः धर्मज्ञः प्रियवाग्वणिक्पवनभे दान्तो दयालुर्भवेत् ॥ तथा च पराशरः । वेदार्थशास्त्रकुशलः पशुमानत्यन्तशिल्पकर्मा च । चित्राक्षश्चित्रायां सुभगश्च नरस्त्रिपुत्रश्च ॥ बहुजनमतो वक्ता त्रिवर्गभोक्ता प्रियो महोत्साहः । वामाचारोऽस्परिपुः स्वातौ जातः कुलान्यश्च ॥ ईर्ष्युर्लुब्धो द्युतिमान्वचनपटुः कलहकृद्विशाखासु । आढ्यो विदेशवासी क्षुधालुरटनोऽनुराधासु ॥९॥