दशकुमारचरितम् (सटीक - पूर्वपीठिका व मूल कथा)

क्वचित्प्रभुत्वम् । अशक्यं हि मदिच्छया विना सरस्वतीमुखग्रहणोच्छेष- गीकृतो दशनच्छद एष चुम्बयितुम् । (२) 'अम्बुजासनास्तनतटोपभुक्तमुरःस्थलं चेदमालिङ्गयितुम्' इति प्रियोरसि प्रावृडिव नभस्युपास्तीर्णगुरुपयोधरमण्डला प्रौढकन्दलीकुड्म- लमिव रूढरागरूषितं चक्षुरुल्लासयन्ती बर्हिबर्हावलीविडम्बयता कुसुम- चन्द्रकशारेण मधुकरकुलव्याकुलेन केशकलापेन स्फुरदरुणकिरणकेसर- करालं कदम्बमुकुलमिव कान्तस्याधरमणिमधीर साचुचुम्ब । स्वातन्त्र्यम्-मदाज्ञया विना तत्तद्भवतापि कर्तुं न शक्यत इति भावः । तदेव वि- शदीकरोति-अशक्यमित्यादिना । सरस्वत्या वाण्या मुखग्रहणेन आननाधिकारेण उच्छेषणीकृत उच्छिष्टीकृतः । दशनच्छदस्य विशेषणम् । सरस्वत्या तु प्रागेव भव- तो वदनकमलमधिकृतम्-मुखमधिष्ठाय सा वसतीत्यर्थः । दशनच्छद ओष्ठः । चुम्बयितुमिति णिजन्तम् । अन्यया कामिन्येति शेषः । (२) अम्बुजासना लक्ष्मीस्तस्याः स्तनतटाभ्यां पयोधराभ्यामुपभुक्तं समा- लिङ्गितमित्यर्थः । उरःस्थलं वक्षःस्थलं राजवाहनस्येत्यर्थः । आलिङ्गयितुमित्यपि णिजन्तम्-अन्ययेति शेषः । इति उक्तेवेति शेषः । प्रावृट् वर्षाः तद्वत् । नभसि आकाशे । उपास्तीर्णं विस्तारितमिति प्रावृट्पक्षे अवन्तिसुन्दरीपक्षे तु स्थापितं गुरु विशालमुभयत्र समानम् पयोधरमण्डलमेकत्र मेघसमूहोऽन्यत्र स्तनयुगलं यया सा । प्रौढायाः पुष्टायाः कन्दल्या द्रोणपर्णीति प्रसिद्धायाः कुड्मलं मुकुलमिव । रूढः उत्पन्नो यो रागो रक्तिमा अनुरागश्च तेन रूषितं भूषितम् । चक्षुर्विशेषणमिदम् । तादृशं चक्षुरुल्लासयन्ती विशदीकुर्वाणा; बर्ही मयूरस्तस्य बर्हावलीः पिच्छपंक्तीः विडम्बयता अनुकुर्वता । कुसुमानि शिरःस्थितपुष्पाण्येव चन्द्रिका मेचकास्तैः शारेण विचित्रेण । मधुकरकुलव्याकुलेन कुसुमामोदलुब्धभ्रमरव्याप्तेन । सर्वने- अवश्य है । वह वस्तु क्या आपके होठ हैं जिन्हें सरस्वती देवीके अतिरिक्त अद्यावधि कोई भी नहीं उच्छिष्ट कर सका है । उन अधरोष्ठोंको मेरे अतिरिक्त कोई भी महिला नहीं चूम सकती है-क्योंकि उनपर मेरा आधिपत्य है । (२) तथा च लक्ष्मीजीके कुचोंसे संस्पर्शित आपके इस वक्षःस्थलका आलिंगन मेरे अतिरिक्त अन्य कोई भी नहीं कर सकता है ।' इतना कहकर उस बालाने श्रावणमासके साथ वर्षाकालके समान उन्नत स्तनोंवाली अपनी छाती उसके अन्तस्तलपर चिपका दी तथा द्रोणपर्णीके कोंपलोंके सदृश प्रेमातिरेकसे कुछ-कुछ रक्तिमापूर्ण नेत्रोंसे एकटक उसे देखने लगी । उसके केशकलापोंमें जो पुष्प गुम्फित थे वे मोरपंखोंके समान चमकीले लग रहे थे । लोलुप मधुपोंका झुण्ड उन पुष्पोंके परागोंके पानार्थ मँडरा रहा था । इसी