कथासरित्सागर : प्रथम खण्ड (लम्बक १ से ५)

एकदा मृगयासङ्गाद् भाग्यवशाच्चास्य भूपतेः । अभूच्छाण्डिल्यमुनिना समं परिचयो वने ॥९॥ सोऽप्य पुत्रार्थिनो राज्ञः कौशाम्बीमेत्य साक्षितम् । मन्त्रपूतं चरं राज्ञीं प्राधायन्मुनिसत्तमः ॥१०॥ सनस्तस्य सुतो जज्ञे सहस्रानीकसंज्ञकः । शुशुभे स पिता तेन विनयन गुणो यथा ॥११॥ यवराज्ञं क्रमात्कृत्वा शतानीकोऽथ तं सुतम् । सम्भोगैरैव राजाभून्न तु भूभारखिन्नधीः ॥१२॥ अथासुरैः समं युद्धे प्राप्ते साहाय्यकञ्च्छया । दूतमस्त्यं विमुञ्चोभूदिन्द्रो यत्प्रण मातलिः ॥१३॥ सतां युगन्धराख्यस्य हस्ते धूपम्य मन्त्रिणः । सुप्रतीकाभिधानस्य मुख्यमन्तान्तरस्य च ॥१४॥ समर्प्य पुत्रं राज्यं च निहन्तुममुरान् रणे । शक्रान्तिकं शतानीकः सह मातलिना ययौ ॥१५॥ अगुणन् यमदंष्ट्रानीन्यहन्प्रत्यति यागवे । हत्वा तत्रत्यं गत्वाशं प्राप भूत्युं स भूपतिः ॥१६॥ मातन्यानोयवेहं च देवी तं नृपमन्वगात् । राज्यलक्ष्मीश्च तत्पुत्रं सहस्रानीकमश्रयत् ॥१७॥ पित्र्यं तस्मिन्गतान्द्रे पित्र्यं सिंहासनं नृपः । भरन् शक्ता गजा दिक्षु भनिमाययुः ॥१८॥ सन्तं चरा गृह्णन्तु वियोगिप्रशयोगतम् । न्यस्य गङ्गाशनात्स विनाय प्रत्यं मातलिम् ॥१९॥ स तत्र मन्दनं दक्षान् क्रीडन् कामिनीगणान् । दृष्ट्वा वियोगिनिभार्यार्थी राजा शर्मविवाविन्दत् ॥२०॥ विद्याधामभिश्राय गन्धर्वाणां यागवे । गन्धर्वश्च विशाखः प्रादुर्बभूव तव योगतः ॥२१॥ उत्पन्ना किरिणो भार्या तुल्या सा पूर्वनिर्मिता । इयं च शृणु वृत्तान्तमथ स वक्तुमारभत् ॥२२॥ मृगावतीविवाहप्रबन्धः पुरं त्रिभुवने श्लाघ्यामलकाख्यं जगत्त्रयम् । रिपुभ्यो नाम यस्याश्च ममरूश्चाप्युपागमत् ॥२३॥