कथासरित्सागर : द्वितीय खण्ड (लम्बक ६ से १८)

१०८ कथासरित्सागर मुख्येन रत्नग्राही च न वाच्यो वणिगप्यसौ। एतन्महामन्त्रिवचो वत्सराजो व्यधत्त तत्॥२०॥ गत्वा पञ्चमदर्शी च भारिकेषु व्यचीचतत्। हिरण्यगुप्ताद्वणिजो रत्नं तस्मात् स्वमानयत्॥२१॥ भारिष्वेकापरोन्मुक्तं गृहीत्वा कटकं निजम्। मुखाद्व्यपगते प्रीतो गम्भीरो गोप्यवाद् गुहम्॥२२॥ विन्ध्यस्थानी पापायमिति चानन्दितोऽभवत्। राज्ञस्तं च वणिजं भार्यार्थं तममानयत्॥२३॥ गगनस्थे तु राजान्नगतायाणगत्वा। अहो स्वामिनिष्ठानां प्राणोऽप्यर्थः परात्मनः॥२४॥ मयूरकथा अभून् मयूरस्तन् नगरे भारिकस्य यत्। गथादि वहिनान्गोष्प्रासुर पारमित्रतवे॥१॥ राज्ञस्तं च सभार्या च प्रत्यहं याज्ञभारकम्। वनगत्याय विप्राय गुणानि म्य कुटुम्बकम्॥ २॥ तस्य पाशा दूरे वनं दण्डारण्या गते। तत्पाश्चानुग मयान् न्चिामरुरागम् ॥ ३॥ ते भीताः पा य तं प्रीत्या सर्वे गृहीत्वा यथायथम्। ददृशा दन्दिनगद्वणो तथा प्रभाविते॥ ४॥ राज्जनस्य तद विप्र प्र- वयस्तः प्रधान्। अत्त तं मुनिशेषं पण्डिताया ददौ नृपः॥ ५॥ इत्येतदाख्यानम् ... इति ... च कृतज्ञः सतां भवतः ॥६॥ स राजा ते सभाग्यान् पश्यान् प्रादूत ततः। अथावदन्महामात्यो यौगन्धरायणः ॥७॥ स राजा स मुदे वाच्यं स्वार्थेऽप्युपेयते। लब्धः कथं महाराज मन्त्रिभिः कृतनिश्चयैः ॥८॥

---

१ ...