भारतकोश
मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

Manameyodaya of Narayana Bhatta with Commentary

नारायण भट्ट एवं नारायण पण्डित द्वारा

DevanagariHindipublished672 पृष्ठ

पृष्ठ 414, कुल 672 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 414

372 मानमेयरहस्यश्लोकवार्तिके 8 शाक्यास्तु सविकल्पस्य प्रत्यक्षत्वं न मन्वते । एतेषामनुमानादेरुत्पत्तिर्नैव सिध्यति ॥ सति भावो न कार्यत्वं किंतु सत्येव भाविता । तस्माच्चेदविनाभावः स्यादात्माश्रयणं ध्रुवम् ॥ प्रमातुः शिंशपात्वं तु यस्य प्रत्यक्षगोचरः । परोक्षं तस्य वृक्षत्वमिति नातीव लौकिकम् ॥ कार्यकारणभावोऽपि क्षणयोर्नैव संभवी । संभवन्नपि दुर्लक्षः तन्न हेतुरसावपि ॥ सोपाधिका चेदाशङ्का स्यादुपाधिविधूननात् । निर्धुतैव भवेत्तेनोपाधितत्त्वं विमृश्यताम् ॥ (76) उपाधिवादः. 1 साध्येन च समं व्याप्तः साधनाव्यापकश्च यः । स उपाधिरिति ह्याहोदयनो न्यायदेशिकः ॥ सिषाधयिषिते शब्दानित्यत्वे हि विशेषणैः । घटत्वमश्रावणत्वं सकर्तृत्वं च वार्यते ॥ वह्नौ साध्ये निवार्यन्ते तथैवैतैर्विशेषणैः । महानसत्वाद्व्र्व्यत्वतत्सामग्र्य इति क्रमात् ॥ 2 साध्यस्य साधनस्यापि व्यापकोऽव्यापकः क्रमात् उपाधिरिति वादीन्द्रः प्राह शंकरकिंकरः ॥