मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

394 मानमेयरहस्यश्लोकवार्तिके अचेतनत्वे च सति कार्यकारित्वतस्त्विति । अत्र दोषादोषचिन्ता प्रवृत्ता महती कथा ॥ (80) न्यायवादः. 1 प्रतिज्ञा चापदेशश्च तथैव च निदर्शनम् । तथैव चानुसंधानं प्रत्याम्नायश्च पञ्चमः ॥ 2 इति प्रशस्तपादोक्तमथ पक्षिलभाषितम् । प्रतिज्ञा च तथा हेतुरुदाहरणमित्यपि ॥ तथैवोपनयश्चापि भवेन्निगमनं ततः । जिज्ञासा संशयश्चैव शक्यप्राप्तिः प्रयोजनम् ॥ व्युदासस्संशयस्येति दशान्येऽवयवान्विदुः । प्रमाणसामर्थ्यबुद्धिः शक्यप्राप्तिरितीर्यते ॥ परे तु पञ्चावयवान् प्रतिज्ञादीन् प्रचक्षते । न्यायः परप्रत्ययार्थः वाच्यं यावदपेक्षितम् ॥ पञ्चावयवसंयुक्तमित्याहुरिह केचन । अत्रचावयवव्यूहे प्रमाणानि परस्परम् ॥ संभूयसंदिग्धमर्थं साधयन्तीति भाषितम् । शब्दः प्रतिज्ञाऽनुमानं हेतुः प्रत्यक्षमेव तत् ॥ उदाहरणमत्रोपमानं चोपनयो मतः । सर्वेषामुपसंहारो भवेन्निगमनं पुनः ॥