पञ्चसिद्धान्तिका (आचार्य वराहमिहिर - सूर्य, रोमक, पौलिश, वासिष्ठ एवं पितामह सिद्धान्त)

Chapter One INTRODUCTION OF THE WORK १. प्रथमोऽध्यायः करणावतारः [ग्रन्थोद्देशः] दिनकरवसिष्ठपूर्वान् विविधमुनीन्द्रान् प्रणम्य भक्त्यादौ । जनकं गुरुं च शास्त्रे येनास्मिन् नः कृतो बोधः ॥ १ ॥ पूर्वाचार्यमतेभ्यो [यद्] यच्छ्रेष्ठं लघु स्फुटं बीजम् । तत्तदिहावि [क]लमहं रहस्यमभ्युद्यतो वक्तुम् ॥ २ ॥ Aim of the Work 1-2. After saluting, at the outset, with great devotion, the various great sages like Sūrya, Vasiṣṭha, and others, and my father and teacher who taught me this śāstra, I shall state in full the best of the secret lore of astronomy extracted from the different schools of the ancient teachers so as to be easy and clear. Mss used A₁. BORI, Poona, Ms No. 338/1879-80; A₂. National Library, Calcutta, Ms No. 49. B₁. BORI, Ms No. 37/1874-75; B₂. Or. Inst., Baroda, Ms No. 7165; B₃. National Library, Ms No. 64. C. Readings/Emendations in the edn. of PS by Thibaut-Sudhakara Dvivedi, Varanasi, 1889; Rep. 1938, 1968. D. Readings/Emendations in the edition of PS by Neugebauer - Pingree, Munksgaard, 1970. External Testimonia (E) Jy. PS Quotations in the Jyotirmīmāṃsā of Nīlakaṇṭha Somayājī M. Quotations in Makkibhaṭṭa's Com. on the Siddhāntaśekhara of Śrīpati N. Quotations in Nīlakaṇṭha Somayājī's Com. on the Āryabhaṭīya Pa. Quotations in Parameśvara's Com. on the Āryabhaṭīya Pr. Quotations in Pṛthūdaka's Com. on the Brāhmasphuṭasiddhānta S. Quotations in Sūryadevayajvan's Com. on the Āryabhaṭīya U. Quotations in Utpala's Com. on the Bṛhatsaṃhitā. (BS). A1.2. Begin with: श्री रामचाय नमः B1. Begins: पञ्चसिद्धान्तिका । ; B2. Begins: श्रीगणेशाय नमः । अथ श्रीपञ्चसिद्धान्तिका लिख्यते । B3. Beginning lost. C. Begins: [श्रीः । अथ पञ्चसिद्धान्तिका वराहमिहिरकृताऽऽरभ्यते । ] श्री रामच[न्द्र]ाय नमः । D. Begins: [श्रीवराहमिहिरविरचिता पञ्चसिद्धान्तिका प्रारभ्यते । ] श्री रामच[न्द्र]ाय नमः ।

1. Quoted by Utpala on BS 2.2 1a. B1.वशिष्ट; B2.वशिष्ठ b. B1.मुनिन्द्रा; U.मुनीन् भावतः प्रणम्यादौ 2b. A1.2.B.1.3 ०भ्यो यद्दिष्ट लघु c. A1..2. तत्कदिहाविलमहं; B1.2. तत्तदिहाखिलमहं