भारतकोश
प्रतिमानाटकम् (महाकवि भास - प्रतिमा-दर्शन एवं सम्पूर्ण ७ अङ्क सान्वय सटीक)

प्रतिमानाटकम् (महाकवि भास - प्रतिमा-दर्शन एवं सम्पूर्ण ७ अङ्क सान्वय सटीक)

Pratimanatakam of Mahakavi Bhasa with Commentary

महाकवि भास द्वारा

DevanagariHindipublished178 पृष्ठ

पृष्ठ 92, कुल 178 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 92

भरत—क्या उनके जीने की आशा है ? सूत—भगवान् ही जाने । भरत—मेरा हृदय धड़क रहा है, रथ चलाओ । (१) सूत—जैसी महाराज की आज्ञा । (रथ चलाता है) (२) मूल भरतः— (रथवेगं निरूप्य) अहो नु खलु रथवेगः । एते ते, द्रुमा धावन्तीव द्रुतरथगतिक्षीणविषया नदीवोद्वृत्ताम्बुर्निपतति मही नेमिविवरे । अरव्यक्तिर्नष्टा स्थितमिव जवाच्चक्रवलय रजश्चाश्वोद्धूतं पतति पुरतो नानुपतति ॥ (२) सूतः—आयुष्मन्, सोपस्नेहतया वृक्षाणामभितः खल्वयोध्या भवितव्यम् । भरतः—अहो नु खलु स्वजनदर्शनोत्सुकस्य त्वरता मे मनसः । सम्प्रति हि, पतितमिव शिरः पितुः पादयो. स्निह्यतेवास्मि राज्ञा समुत्थापित त्वरितमुपगता इव भ्रातर. क्लेदयन्तीव मामश्रुभिर्मातरः । सदृश इति महानिति व्यायतश्चेति भृत्यैरिवाह स्तुतः सेवया परिहसितमिवात्मनस्तत्र पश्यामि वेष भाषां च सौमित्रिणा ॥ (३) सूतः— (आत्मगतम्) भो ! कष्टम् यदयमविज्ञाय महाराजविनाश- मुदर्के निष्फलामाशां परिवहन्नयोध्यां प्रवेक्ष्यति कुमारः । जानद्भिरप्यस्माभिर्न निवेद्यते । कुतः, पितुः प्राणपरित्यागं मातुरैश्वर्यलुब्धताम् । ज्येष्ठभ्रातुः प्रवासं च त्रीन् दोषान् कोऽभिधास्यति ॥ (४) (प्रविश्य) भटः — जयतु कुमारः । भरतः—भद्र ! कि शत्रुघ्नो मामभिगत । भटः—अभिगतः ख वर्तते कुमारः । उपाध्यायास्तु भवन्तपाहुः ।