रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

२८२ रसार्णवे वज्रभस्म तथा सूतं¹ काञ्चनेन समन्वितम् । वक्त्रस्थं कुरुते यस्तु सोऽब्दात्² पलितवर्जितः ॥ ५६ ॥ कृष्णाभ्रकस्य सत्त्वं च तारं ताम्रं च³ हाटकम् । माक्षिकं कान्ततीक्ष्णं च समभागानि कारयेत् ॥ ५७ ॥ अन्धमूषा⁴गतं ध्मातं खोटो भवति तत्क्षणात्⁵ । तं खोटं⁶ सूक्ष्मचूर्णन्तु द्रुतसूतेन⁷ गोलकम् ॥ ५८ ॥ मृतवज्रस्य भागैकं भागान्धत्वारि⁸ गोलकम् । मर्दयेत्तप्तखल्लेन⁹ भस्मीभवति सूतकः¹⁰ ॥ ५९ ॥ मारयेद्भूधरे यन्त्रे सप्तसंकलिका¹¹क्रमात् । गुञ्जामात्रं तु तद्भस्म¹² मध्वाज्येन तु लेहयेत्¹³ ॥ ६० ॥ संवत्सरप्रयोगेण¹⁴ ह्वायुता यु¹⁵र्भवेन्नरः । (1) D has तथा कान्ते. K has तथा कान्तं. (2) B and M have अब्दात्. D has वन्धा. K has चाथ. (3) B reads तारे ताम्रं च. D reads तारताम्रं च (4) B reads अन्धमूषा. D has an incomplete charana अन्धमूषा. K reads अधमुखा. M reads अन्धमुखा. (5) B reads खोटं. D wants next three charanas, M has खोटं भवति तत्क्षणात्, which seems to be incorrect. (6) M reads त खोटं, which is incorrect. (7) K reads कृतसूतेन. (8) M reads erroneously भागं चत्वारि. (9) D reads मर्दयेत् सलतत्वेन, which is unintelligible. (10) K reads सूतकं. (11) M reads सप्तग्निखलिका, which is incorrect. (12) This charana and the next two are not found in D. K has an incom- plete charana--चं तु तद्भस्म. M reads तत्प्रसन्न. (13) K and M read लेपयेत्. (14) K reads प्रयोगेन, which is gram. incorrect. M reads प्रयोगेणा. (15) K has अयुतायु. M has व्ययुतायु.