वास्तु मण्डन (मण्डन सूत्रधार - गृह, राजप्रासाद, दुर्ग एवं नगर-वास्तु सटीक)

90 वास्तुमण्डनम् स्तम्भास्तु षट्करा १०व्यासे दैर्घ्ये मूर्ध्नि त्रिहस्तकाः । ऊर्ध्वे द्विभागौ त्र्यंशोऽधस्तत्रोत्पलनिवेशनम् ॥ ५२ ॥ ऊर्ध्ववेल्लनिका तेन समापिण्डे युगाङ्गुलाः । दशाङ्गुलान्तरे चान्या कर्त्तव्या चक्रवेल्लनी ॥ ५३ ॥ चक्रवेल्लनिकामध्यादशीत्यङ्गुलनिर्गमा । चक्रमानं द्विहस्ता तु पादोन त्रिकरावधिः ॥ ५४ ॥ ऊर्ध्ववेल्लनिकाधस्तात्प्रान्ते लोहस्य कीलिका । दक्षे कलाया रक्षार्थं ततो बन्धविमोक्षणम् ॥ ५५ ॥ ज्योतिका रक्षकं मध्ये कारयेत्कीलकं पुनः । पार्श्वयोर्ध्ववेल्लन्यां तनिकाकर्षणाय च ॥ ५६ ॥ विनाभ्यासेन सर्वेषां केवलं निष्फलः श्रमः । तस्मादभ्यसतो लक्ष्यादखिलं प्राप्यते गुरोः ॥ ५७ ॥ वाहयेत्प्रथमं शून्यं द्वितीये निक्षिपेद्बलिम् । तृतीये माहिषं मुण्डं चतुर्थे गोलकं क्षिपेत् ॥ ५८ ॥ तत्र भैरवभैरव्योः पूजा कार्या सदा नृपैः । रक्तादिपुष्पैर्नैवेद्यैर्मद्यमांसै११र्जयार्थिभिः ॥ ५९ ॥ १२दैर्घ्ये मन्वङ्गुलं प्रोक्तं व्यासायामे षडङ्गुलम् । यन्त्रैर्हस्तमिते कैश्चित् कार्यं युक्त्या सुपञ्जरम् ॥