आपस्तम्ब धर्मसूत्र (महर्षि आपस्तम्ब - हरदत्त टीका एवं हिन्दी अनुवाद)

श्रीमदापस्तम्बधर्मसूत्रमताना ७७ सततम् १, ८, २९, १, २१, ११ सति १, १२, ६; *२, ३, १९ सती २, ११, १४ सत्त्वानि १, ३१, २१ सत्यम् १, १२, ५; २, २९, ७ सत्यवचनम् १, २३, ६ सत्यवादी १, ७, ११ सत्यशीलाः २, २५, १३ सत्यशीलान् २, २६, ४ *सत्यानृते २, २१, १३ *सत्ये २, २९, १० *सत्रेषु १, १०, ९ सत्सु १, ९, १९ *सदा १, ४, १४, १, ५, १२; १९, १, ६, १, १, २२, ८ सदारः २, २२, ८ सद्भिः १, १६, ११; १, २४, २० सद्यः २, ५, २ *सन्ति १, २८, २ सन्धिनीक्षीर १, १७, २३ सन्ध्यौ *१, ९, २०; १, ११, ९ सन्ध्योः *१, ११, १३; १, २७, ५; *१. ३०, ८ सपत्न. १, ३१, १७ सपिण्डः २, १४, २ सप्त १, २८, १९ *सप्तभिः १, २, २ सप्तम २, ३, २० सप्तमात् २, १५, २ *सप्तमे १, १, २१, *२, १६, १३ सप्तरात्रम् १, २६, ४ सप्तरात्रेण १, २७, ४ सप्तागारम् १, २४, १५ सप्ताहम् १, २९, १७ सप्ताहान् १, २९, १७ सप्रजः २, २२, ८ सप्रदोषम् १, ९, २२; १, १०, २८ सब्रह्मचारिणि १, ७, २९; *१, १०, १२ *सभा १, ८, १३, २, २५, ५ *सभाः १, ३, १२; *१, ३२, १९ *सभाया. २, २५, १२ समम् २, १४, १ समक्षम् १, ३२, १० समध्ययनम् १, ११, ९ समयपदानि १, २३, ६ समर्थः १, १, २७, २, ९, १२ समवदाय २, १७, १६ समवयसाय १, २९, ८ समवेक्ष्य २, ११, १ समवेतानाम् २, ३, १८ समाख्याने १, २१, २० समाख्याप्य २, २९, ७ समागमे १, ५, १४; १, १४, ७ समाचक्षीत २, २७, २ *समाजम् १, ३२, २० समाजान् १, ३, १२; १, ३२, १९ समादिक्षम् १, १३, १३ समादिष्टे १, ७, २८ समादेशः १, १३, ५ *समाधिविशेषात् १, ३०, ५ समानः २, २१, ३ *समानग्रामे १, ५, १३

• एतच्चिह्नार्थः सूच्यादौ टिप्पण्यां द्रष्टव्यः ।

७८ पदानां सूची। समानपङ्क्तौ १, १७, २ समृद्धम् २, ७, १७ *समानागारे १, ९, १० समेत्य १, ५, १८, २, ६, ७, समापत्तेः २, २७, १९ *२, ११, ६ समापनयोः १, ११, ७ सम्यक् १, २०, ८; २, १५, १२; समाप्नुयात् १, २५, २, ८; २, २९, १५ समाप्य २, २२, ७ सर्गः २, २४, १२ समाप्यते २, २९, १३ सर्पशीर्षी १, १७, ३१ समाम्नानेन २, २९, १३ *सर्पिः १, १०, २३, *२, १९, १४, १६, समाम्नायसमाप्तौ २, ८, १२ सर्पिषा २, ७, ४ *समावृत्तः १, ७, १५ सर्पिषी १, १७, १६ *समावृत्तम् २, ५, ४ सर्पिष्मता २, २०, ३ *समावृत्तस्य १, ७, ३१ सर्वम् *१, ३, २५, *१, १७, २१, १; समावृत्ताः १, १०, ७ २२, ७, १, २३, २; *२, २२, १९; समावृत्ते १, १३, ५ २, २७, १३ समावृत्तेन *१, १४, ६, १, १८, ९ सर्वकृत्येषु २, १५, ११ समाहितः १, ३ २६, १, ५, ७, १, १३, १९ *सर्वजनपदेषु १, २०, ८, *२, २९, १५ समाहितम् १, १, १२ *सर्वतः १, ८, १० समाहृत्य १, ३, ३१ *सर्वत्र १, १४, १६ समित्सहस्रम् १, २७, १ *सर्वदा १, ७, २१ समिद्धम् १, ४, १८ सर्वधर्मेषु १, ८, २५ समिधः १, ४, १६ *सर्वनाम्ना १, १४, २० समिद्धारः १, ४, १५ सर्वभूतपरीवादाक्रोशान् २, ५, १२ समीक्षायाम् २, ५, ३ सर्वभूतप्रशंसा २, २९, १० समीक्ष्य २, १०, २ सर्वभूतानि १, २३, १ समीभवतः २, २७, १५ *सर्वभूतेषु १, २२, ७ समुदेतम् १, १, १२; २, ५, ७ सर्वभूतैः १, २३, ६ समुदेतः २, १७, ५ *सर्ववर्णानाम् १, १८, १३; *२, २, *समुदेतान् २, १८, ११; २, २०, २ २, २, २५, १; *२, २६, ११ समूहन्त्या १, ४, १८ सर्ववर्णेभ्यः २, २९, १६ समूह्य २, ४, २४ *सर्वविद्यानाम् २, ५, १ समृद्धः २, २८, १ सर्वाम् १, ३२, २

• एतच्चिह्नार्थः सूच्यादौ टिप्पण्यां द्रष्टव्यः ।

श्रीमदापस्तम्बधर्मसूत्रगतानां ७२

[स्तम्भः १] सर्वाणि १, ४, २९, *२, ९, ८ सर्वान् १, १८, ३३; *१, ३०, १०, . *२, ९, ५ सर्वानुमते २, २९, ७ सर्वाह्नी १, १८, ३३ सर्वाभावे २, १४, ५ सर्वाश्रमाणाम् १, २३, ६ सर्वासां १, ११, २६ सर्वाह्नम् १, ५, २३ सर्वे १, १०, १९, १, १४, ६, १, २२, ४, १, २३, २; *२, १४, १४ *सर्वेभ्यः १, १, १० *सर्वेषाम् १, १८, १८ *सर्वेषु १, १०, २१ सर्वै. २, ११, ७; ९, सलावृकी १, १०, १९ • सलावृक्याम् १, ११, २९ सवनगतम् १, २४, ६ सवनानि २, ७, ६ सवनानुकल्पम् १, २५, ११ *सवर्णा २, १३, १ *सवर्णायाम् २, २७, ११ सवृषणम् १, २५, १ सवृषणस्य २, २६, २० सव्यम् १, १६, ७ सव्येन २, ५, ६ सशरीरः २, २४, १४ *सशिराः १, ३२, ७ सस्ये २, २२, २४ सह १, २९, १ २, १४, १३

[स्तम्भः २] सहत्वद म्भिभ्यः २, ११,-१७ सहत्वम् २, १४, १७ सहवचनम् १, १३, १० *सहवसन् १, ८, १७ सहशय्या २, ७, २१ सहस्रम् १, २४, १ सहस्रकृत्वः १, २६, १५ सहाङ्गुष्ठम् २, १९, ५ सहापत्यात् १, ५, २ सहापत्ये १, २१, ८ सांवर्तेत २, ११, २० सांशयिकी १, ३२, २७ सांशित्य १, २९, ८ *सा १, २४, १६ साङ्गम् १, २९, ११ सादने २, १३, ६ साययेत् २, ५, १४ साधारण २, २५, १ साधुताम् २, ६, २ साधुष्ठानम् १, २२, ६ सान्त्वयति २, ७, ८ *सान्त्वयित्वा २, ६, १४ सापाये २, १३, ६, २, २९, ९ सांपरायेण २, २४, ३ साम १, १२, ५ सामपवित्रेण १, २, २ सामयाचारिकम् १, ७, ३१ सामयाचारिकान् १, १, १ सामशब्दा. १, १८, १९ साम्नाम् १, १०, २० सायम् १, ३, २५; *१, ४, १३, १६;

एतच्चिह्नार्थः सूच्यादौ टिप्पण्यां द्रष्टव्यः ।

८० पदानां सूची । ❊१७, १, ८, ९s, २,७,६, २,२३,१ सुपर्णाः १, १७, ३५ सारूप्यम् २, २४, २ सुभिक्षाः १, १८, ५ सार्वकालिकम् १, ११, २६, ❊३३; सुभूतम् २, ३, १२ सार्वगामी १, २३, ६ सुयुक्तः १, ५, २३; १, ८, २५ सार्ववर्णिकम् १, ३, ७ सुराम् १, २५, ३; ११; सावस्तरणम् २, ६, १५ ❊सुरापः १, २५, ३ सावित्री १, १, १० सुरापानम् १, २१, ८ सावित्रीम् १, २६, १५ सुव; १, १२, ५ सावित्र्या १, २७, १ सुवर्णनाभः २, १९, ३ सावित्र्याः १, १, २८ सुवर्णम् १, १८, ६, ❊१५; २, १४, ७ सांशयिकीम् १, ३२, २७ ❊सुविचितन् २, ११, ३ साहसम् २, १३, ७ सुषिराम् १, २८, १५ सिक्त्वा १, २६, ७ सुस्नातम् १, ३२, १० ❊सिचा १, १६, २९; ❊३१, सुकराणाम् १, २१, १५ सिद्धः १, २४, २० सूतकायाम् १, १६, १९ सिद्धिः १, २८, १२; २, ९, १३ सूत्रम् २, ४, २३ सिद्धिम् २, २०, ३ सूपसंसृष्टेन २, ३, १९ ❊सिद्धे २, ३, १० सुक्षत २, २८, १० सिध्यति १, ५, ११ सूर्मिम् १, २५, २; १, २८, १५ सिध्यन्ति २, ९, १३ सूर्याचन्द्रमसोः ❊१, ११, २६; २७, सिलोञ्छः २, १०, ५ सूर्याचन्द्रमसौ १, ३१, २२ सिलोञ्छेन २, २२, १० सृष्टः २, १७, ४ सिषाधयिषन् २, १२, १७ सेन्द्रियः १, २९, १० सीदति २, १३, ९ सेवमानः १, २७, ११ सीम्नः २, ९, ४ सेवस्व १, २७, ६ सीम्नि १, ९, १६ सेवेत १, ३२, १८ सीसम् २, १६, १७ ❊सौरी १, २, ३७ सुकृताशाम् १, २०, १२ ❊सोत्तराच्छादनः २, १९, १२ सुख २, २१, १३ सोदर्यः २, १७, ५ सुखम् २, २, २ सोपानत् १, ६, १०; १, १४, २९; १, सुखे २, २, ३ ३०, १८ ❊ एतच्चिह्नार्थः सूच्यादौ टिप्पण्यां द्रष्टव्यः ।

श्रीमदापस्तम्बधर्मसूत्रातानां ८१ सोमावराध्यानि २, २२, ७ *स्त्रीवाससा २, १, २० स्कुप्त्वा १, ३१, २६ स्त्रीषु १, २४, ५; २, २९, ११ स्तनयति १, १२, ३ *स्थानासन २, ५, ८ स्तनयित्नु. १, ११, २३ स्थानासनाभ्याम् १, २५, ११ स्तनयित्नुना १, ९, २३ स्थानासनिक २, १८, ५ स्तनयित्नौ १, ११, २१ स्थालीपाकः २, १, १० स्तनयेत १, १२, ५ स्थालीपाकम् २, २०, ३ *स्तुतिम् १, ३२, १० *स्थालीपाकान् २, १९, ११ स्तेनः १, १९, १५; *१, २५, ४; १, स्थावरम् १, १९, ६ २८, १; *२, २, ६ *स्नातः १, ८, ७ स्तेनाः २, १६, ८ स्नातकः २, ८, ६, २, २७, २१ *स्तेयम् १, २१, ८; *१, २५, ११; स्नातकवत् १, ३०, ४ २, १४, २० स्नातकव्रतानि १, ३०, ६ स्तेये २, २७, १६ स्नातकस्य २, १४. १३ स्त्रियः १, १४, १८; २०, २, १५, ९, स्नाति १, ३०, १ २, २६, ११ स्नानम् १, ३२, ८ स्त्रियम् १, ७, ३, ८; १, १४, २८; स्नायात् १, २, ३० १, २४, ९ स्नेहवत् २, १९, १३ स्त्रियाः १, १६, १४; *१, २८, २०; २, *स्नेहवति २, १६, २३ ११, ७ स्पृशति १, २५, ५, १, २९, ७; २, २८ १४ स्त्रियाम् १, ९, १२ *स्पृहतीम् १, ३१, ९ स्त्री १, २९, १३; २, १५, १७, २, स्फोटनानि २, २०, १६ २७, ३ स्म १, १४, २२ स्त्रीः २, ४, १२ स्मः २, २४ ८ स्त्रीकामतमौ २, १४, १३ स्मयेत १, ७, ६, ७, स्त्रीगमनम् १, २१, ८ स्मरेत् २, ८, १४ *स्त्रीणाम् १, ३, २६, *१, २६, ५; स्मर्यते २, ४, २५ २, ९, ७; २, १३, ६ स्मितेषु २, ५, ८ स्त्रीप्रायम् २, २६, ७ *स्मृति. २, १५, २५ *स्त्रीभिः १, ३, १६ *स्मृतिम् २, १८, ४ *स्त्रीभ्यः २, २९, १६ स्यात् १, १, २७

• एतच्चिह्नार्थः सूच्यादौ टिप्पण्या द्रष्टव्यः । ४८ आप० ध०

८२ पदानां सूची । स्याताम् १, १, ३२ १, १३, १; २, २२, १०, २०, स्युः १, २, १ स्वाध्यायम् १, १२, २; २, ५, ३ स्वः १, २०, ६ स्वाध्याये १, १५, १; १, २६, ११ *स्वकर्म २, १०, ५ स्वाध्यायेन २, २२, १९ *स्वधर्मयुक्तम् २, ६, ५ स्वानि २, २६, २१; २, २७, १६ स्वधर्मानुष्ठाने २, २, २ स्वाभाविकम् १, ३०, ११ स्वधर्मे १, १८, १३ स्वामिनः १, २८, ३ स्वधाकारः १, १३, १ स्वामिने २, ३, १० *स्वपन् २, १२, १२; १४, स्वामिनौ २, ४, १३ स्वपिति १, ४, २८ स्वामिभ्यः २, २६, २४; २, २८, ७, ८, *स्वप्नम् १, ४, २२; २, १२, १६ स्वाहाकारः १, १३, १ स्वप्नपर्यन्तम् १, ९, २१; १, ११, २९ *स्वैरिकर्मसु १, ८, ४; १, ११, १० स्वप्नान्तम् १, १०, २२ स्वैरिकर्माणि १, ३, १५ *स्वप्ने १, १६, १४ ह स्वयम् १, ३, ३६; १, ४, २६; *१, १६, ह १, ३, २६, इत्यादि ६; १, ३२, १३; २, ७, १३, १५; २, हत्वा १, २४, १; ६, २४; १, २५, १२ २२, २२ हन्ति १, २९, २, ७; स्वर्ग २, ३, १२; २, २९, १ हन्यते २, २६, २ *स्वर्गम् १, ५, १५; २, ७ ५; २, १८, हन्यन्ते १, ९, २६ ४; २, २४, ३ हन्यात् १, २५, ४ स्वर्गः २, ४, ९; २, ६, ६; २, २९, १० हन्युः १, २५, १२ स्वर्गजित् २, २४, ५ हरीतौ १, २८, १ स्वर्गद्वारम् १, १३, ६ हरेत् २, १४, ५ स्वर्ग्यशब्दम् २, २३, १२ *हर्त्तः २, १५, ४ स्वस्तरान् १, ८, १३ हर्षः १, २३, ५ स्वस्ति १, १३, ९ *हविः १, ४, २ स्वस्त्ययनम् १, ५, ९ हविषा १, ३, ४३ स्वस्त्ययनार्थेन २, ११, ९ हव्यम् १, १९, १३ *स्वाम् १, ३०, १७ *हंस १, १७, ३५; १, २५, १४ स्वाधीयः १, ३१, २१ हस्तेन १, १६, ११; *१, ३१, ७, २, स्वाध्यायः १, १२, १; २, ३, ५;

• एतच्चिह्नार्थं सूच्यादौ टिप्पण्यां द्रष्टव्यः ।

श्रीमदापस्तम्बधर्मसूत्रपदसूची ॥ ८३ ३, १५, १६; हस्तेषु २, १७, १७ ॐहारिणम् १, ३, ३ ॐहारिद्रम् १, ३, २ हारीतः १, १३, ११, १, १८, २, १, १९, १२, १, २८, ५, १६, १, २९, १२; १६; हाययित्वा १, २५, १३ हास २, ५, ९ हि १, १, १० ॐहितकारी १, २, २० हितम् १, २२, ६ ॐहित्वा २, २८, ५ हिनस्ति १, ३२, २४ हिमातपाभ्याम् २, २५, ११ हिंसन्ति २, २४, ९ हिंसायां. १, २५, १४ हिंसार्थे १, २९, ७ ॐहिंसार्थेन १, १६, १६, हुतम् १, ३, २६; २, १५, १६ ॐहुतायाम् १, १८, २५ हुत्वा २, १४, ३ हृदयङ्गमाभिः १, १६, २ हृदयेन १, ७, ९ ॐहृष्टः १, १३, ४ ॐहेमन्त १, २७, ५ होतव्यम् २, ७, १५ होमः २, १५, १६, २, २२, १७ होमाः २, ३, १२ होमात् २, ७, १४ होष्यामि २, ७, १५ ॐह्रीमान् १, ३, २० शुभमस्तु एतचिह्नार्थं सूच्यादौ टिप्पण्या द्रष्टव्य ।

काशी संस्कृत सीरीज़-ग्रन्थमाला ६६ अन्त्यकर्मदीपकः अशौचकालनिर्णयसहितः । प्रेतकर्मब्रह्मीभूतयतिकर्मनिरूपणा त्मकः म० म० प० श्री नित्यानन्दपन्तपर्वतीय विरचितः । [कर्मकाण्ड वि० ६] रु० १-८ ६७ सांख्यदर्शनम् । श्रीमद्विज्ञानभिक्षुकृत सांख्यप्रवचनभाष्यसमलङ्कृतम् । [ सांख्य वि० १ ] रु० २-० ६८ अनेकार्थसङ्ग्रहो नाम कोशः । आचार्यश्रीहेमचन्द्रेण विरचितः । [ कोश वि० २] रु० २-० ६९ शिशुपालवधम् । श्रीमन्माघकविनिर्मितं श्रीवल्लभदेवकृतया सन्देहविषौषधि व्याख्यया महामहोपाध्याय श्रीमल्लिनाथकृतया सर्वङ्कषाव्याख्यया समेतम् । सजिन्द ग्लेज कागज । सम्पूर्णम् । [ काव्य वि० ९] रु० ३-० ६९ " " रफ मोटा कागज [ सम्पूर्णम् ] रु० २-४ ७० जागदीशीपञ्चलक्षणी सिंहव्याघ्रलक्षण च । श्रीजगदीशंतर्कालङ्कारकृतम् । न्याया- चार्य प० शिवदत्तमिश्र विरचित गंगानिर्झरिणीव्याख्यया टिप्पण्यादिर्विभूषितं च। [ न्याय वि० ९ ] रु००-८ ७१ (१) ब्रह्मसूत्रशाङ्करभाष्यम् । चतुःसूत्र्यन्त पूर्णानन्दीय व्याख्या सहितया श्रीगोविन्दानन्द प्रणीतया रत्नप्रभया ! समन्वितम् । द्वितीयाध्यायस्य द्वितीय- पादान्तो प्रथमोभागः । [ वेदान्तविभागे ९ ] रु० २-८ ७१ [२] ब्रह्मसूत्रशाङ्करभाष्यम् । श्री गोविन्दानन्द प्रणीतया रत्नप्रभया समन्वि- तम् । द्वितीयाध्यायस्य तृतीयपादमारभ्य समाप्तिपर्यन्तम् । द्वितीयोभागः । [ वेदान्त वि० ९ ] रु०२-८ ७२ [१]-सिद्धान्तशिरोमणिः । श्रीभास्कराचार्य विरचितः । "गणिताध्यायः” वास- नाभाष्य सहितः ज्योतिषाचार्य म० म० सी ६ मद्वापूदेवशास्त्रिकृतटिप्पणी ' सहितः । [ ज्यो० वि० ४ ] रु० २-० ७२-[२]-सिद्धान्तशिरोमणिः । " " "गोलाध्यायः" वासनाभाष्य सहितः । ज्योतिषाचार्य म० म० श्री ६ मद्वापूदेवशास्त्रि कृत टिप्पणी सहितः । [ ज्यो० वि० ४ ] रु० २-० ७३ काकचण्डीश्वरकल्पतन्त्रम् । पण्डित रामकृष्ण शर्मणा सम्पादितम् । पण्डित बटुकनाथ शर्मा एम. ए. साहित्योपाध्याय इत्येतेन लिखिता प्रस्ताव नया सनाभीकृतम् । [ आयुर्वेद शास्त्रविभागे १ ] रु० ०-८ ७४ किरातार्जुनीयम् । श्रीमत्कविकुलचूडामणिभारविविरचितम् मल्लिनाथसूरिकृतया घण्टापथसमाख्यव्याख्यया तथा पं० श्रीगङ्गाधरशर्मणा कृतया सुत्राऽऽख्यव्या- ख्यया समलङ्कृतम् । [ सर्गत्रयमात्रम् ] । [ काव्य वि० १०] रु० ०-१२ ७५ चन्द्रालोकः । पीयूषवर्षश्रीजयदेवकवि प्रणीतः । श्रीमत्पद्मनाभमिश्रापराभि- धान प्रद्योतनभट्टाचार्य विरचितया चन्द्रालोकप्रकाशापराख्य 'शरदागम' टीकया सङ्कलितः । साहित्याचार्येण खिस्ते इत्युपाख्यनारायणशास्त्रिणा भूमिकादिभि. सम्भूष्य सम्पादितः । [ अलङ्कार वि० ३ ] रु० ०-१० ७६ किरातार्जुनीयम् । श्रीमत्कविकुलचूडामणिभारविविरचितम् । मल्लिनाथसूरि- कृतया घण्टापथसमाख्यया तथा प० श्रीकनकलालशर्मणा कृतया भावार्थदीपिनी- व्याख्यया समलङ्कृतम् । [ सर्गत्रयमात्रम् ] [ काव्य वि० ११ ] रु० ०-६ ७७ शक्तिवादः, श्रीगदाधरभट्टाचार्यप्रणीतः, पण्डितप्रवरश्रीहरिनाथतर्कसिद्धान्तभट्टा- चार्यविरचितविवृतिसहितः । [ न्यायविभागे १० ] रु०३-०