आश्वलायन गृह्यसूत्र (अनाविला टीका व हिन्दी व्याख्या सहित)

चतुर्थः खण्डः] अनाविलेापेतम् । ११७

विश्वे देवा रुद्रा गोप्तारो मरुतः सदन्तु । ऊर्जं प्रजाम- मृतं पिबमानः प्रजापतिर्मयि परमेष्ठी दधातु स्वाहा । प्रजापते न त्वदेतान्यन्य इति ॥ १९ ॥

जुहुयादिति वर्तते । द्वितीयार्थे षष्ठी । तान्येकादश पशोरवदानानि स्थालीपाकं च जुहुयाद् अग्ने नयेत्यादिभिः सप्तभिर्मन्त्रैः। द्विविधः स्थालीपाकः पशुपक्षे पश्वङ्गभूतः पशु- कल्पेऽभिहितः। इह च स्वतन्त्रः पशोः प्रत्याम्नायः। तयो- रुभयोरप्येते होममन्त्राः ॥ १९ ॥

सौविष्टकृत्यष्टमी ॥ २० ॥

स्विष्टकृत आहुतिरष्टमी भवति । तासामाहुतीनां तत्र सौविष्टकृती न विधेया प्राप्तत्वात्, संख्यातैश्चाष्टमी भवेति । तस्मादनर्थको योगः । नानर्थकः, पशुपक्षेऽङ्गभूतो यः स्था- लीपाकः तस्यावदानैः सह वा होमो भवति पृथग्वेति पुर- स्तादुक्तम् । तत्र पृथग्द्धोमप्रतिषेधार्थमिदम् । यदि पृथ- ग्धोमः स्यात् सौविष्टकृत्यष्टमी न स्यात् । कथम्, अवदा- नानां सप्ताहुतयः, स्थालीपाकस्य च सप्त । ततः सौविष्ट- कृती पञ्चदशी स्यात् सहपक्षे त्वष्टमी भवति ॥ २० ॥

ब्राह्मणान् भोजयेदित्युक्तम् ॥ २१ ॥

ब्राह्मणान् भोजयेदित्येव सिद्धे इत्युक्तमिति वचनं 'नवावरान् भोजयेदयुजो वे'त्यन्वष्टक्ये विशेषो वक्ष्यते तत्प- रिग्रहार्थम्। वक्ष्यमाणेऽप्युक्तमिति व्यवहार आचार्याणां दृश्य- ते । इह पिण्डनिपरणं न भवति अनुपदेशात् । तथाचापस्तम्बो

---

१. 'म' ख. पाठः. २. 'सौविष्टकृत्याहु' ग. पाठः. ३. 'ता चाष्ट' ख. पाठः. ४. 'विष्यति', ५. 'क्तव' क. ख. पाठः.