आयुर्वेद प्रकाश (माधव उपाध्याय - रसशास्त्र, पारद शोधन व धातु भस्म निर्माण सटीक)

१४ आयुर्वेदीयग्रन्थमाला। [ अध्यायः भवति। सप्तकञ्चुकाः सप्तावरणानि शिवशापाज्जातानि, तद्वि- मुक्ततया शुद्धसूतो बुधैः कथ्यत इति ॥ अथ जारणम् । जारणा हि नाम गालनपातनव्यतिरेकेण घनहेमादिग्रास- पूर्वकपूर्वावस्थाप्रतिपन्नत्वं, फलं चास्य प्रोक्तं स्वयं महेश्वरेण— सर्वपापक्षये जाते प्राप्यते रसजारणा । तत्प्राप्तौ प्राप्तमेव स्याद्विज्ञानं मुक्तिलक्षणम् । मोक्षाभिव्यञ्जकं देवि जारणा साधकस्य तु ॥ १०७ ॥ खल्वस्तु पिण्डिका देवि रसेन्द्रो लिङ्गमुच्यते । मर्दनं चन्दनं चैव ग्रासः पूजाऽभिधीयते ॥ १०८ ॥ यावद्दिनानि देवेशि वह्निस्थो धार्यते रसः । तावद्दशसहस्राणि शिवलोके महीयते ॥ १०९ ॥ दिनमेकं रसेन्द्रस्य यो ददाति हुताशनम् । द्रवन्ति तस्य पापानि कुर्वन्नपि न लिप्यते ॥ ११० ॥ इत्यादि ॥ विपिनौषधिपाकसिद्धमेतद्द्भुततैलाद्यपि दुर्निवारवीर्यम् । किमयं पुनरीश्वराङ्गजन्मा घनजाम्बूनदचन्द्रभानुजीर्णः ॥१११ रसगुणबलिजारणं विनाऽयं न खलु रुजां हरणक्षमो रसेन्द्रः । न जलदकलधौतपाकहीनः स्पृशति रसायनतामिति प्रतिज्ञा ॥ अजारयन्तः पविहेमगन्धं वाञ्छन्ति सूतात् फलमप्युदारम् । क्षेत्रादनुप्तादपि सस्यजातं कृषीवलास्ते भिषजश्च मन्दाः ॥११३ घनरहितबीजजारणसंप्राप्तदलादिसिद्धिकृतकृत्याः । कृपणाः प्राप्य समुद्रं वराटिकालाभसंतुष्टाः ॥ ११४ ॥ अभ्रकजारणमादौ गर्भद्रुतिजारणं च हेम्नोऽन्ते । यो जानाति न वादी वृथैव सोऽर्थक्षयं कुरुते ॥ ११५ ॥ गन्धकजारितसूतस्य फलमुक्तं शिवागमे।—