भारतकोश
ब्रह्मवैवर्त पुराण

ब्रह्मवैवर्त पुराण

Brahma Vaivarta Purana

महर्षि वेदव्यास द्वारा

DevanagariHindipublished810 पृष्ठ

पृष्ठ 445, कुल 810 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 445

श्रीकृष्णजन्मखण्ड ४३५

मुने! उन त्रिदशेश्वरोंने खड़े-खड़े पुनः स्तवन किया। वे सब-के-सब वहाँ भगवान् श्रीकृष्णके तेजसे व्याप्त हो रहे थे। धर्म, शिव और ब्रह्माजीके द्वारा किये गये इस स्तवराजको जो प्रतिदिन श्रीहरिके पूजाकालमें भक्तिपूर्वक पढ़ता है, वह उनकी अत्यन्त दुर्लभ और दृढ़ भक्ति प्राप्त कर लेता है। देवता, असुर और मुनीन्द्रोंको श्रीहरिका दास्य दुर्लभ है; परंतु इस स्तोत्रका पाठ करनेवाला उसे पा लेता है। साथ ही अणिमा आदि सिद्धियों तथा सालोक्य आदि चार प्रकारकी मुक्तियोंको भी प्राप्त कर लेता है।

इस लोकमें भी वह भगवान् विष्णुके समान ही विख्यात एवं पूजित होता है; इसमें संशय नहीं है। निश्चय ही उसे वाक्सिद्धि और मन्त्रसिद्धि भी सुलभ हो जाती है। वह सम्पूर्ण सौभाग्य और आरोग्य लाभ करता है। उसके यशसे सारा जगत् पूर्ण हो जाता है। वह इस लोकमें पुत्र, विद्या, कविता, स्थिर लक्ष्मी, साध्वी सुशीला पतिव्रता पत्नी, सुस्थिर संतान तथा चिरकालस्थायिनी कीर्ति प्राप्त कर लेता है और अन्तमें उसे श्रीकृष्णके निकट स्थान प्राप्त होता है।

(अध्याय ५)


स्थितं सर्वत्र निर्लिप्तमात्मरूपं परात्परम्। निरीहमवितर्क्यं च तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
सगुणं निर्गुणं ब्रह्म ज्योतीरूपं सनातनम्। साकारं च निराकारं तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
त्वमनिर्वचनीयं च व्यक्तमव्यक्तमेककम्। स्वेच्छामयं सर्वरूपं तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
गुणत्रयविभागाय रूपत्रयधरं परम्। कलया ते सुराः सर्वे किं जानन्ति श्रुतेः परम्॥
सर्वाधारं सर्वरूपं सर्वबीजमबीजकम्। सर्वान्तकमनन्तं च तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
लक्ष्यं यद् गुणरूपं च वर्णनीयं विचक्षणैः। किं वर्णयाम्यलक्ष्यं ते तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
अशरीरं विग्रहवदिन्द्रियवदतीन्द्रियम्। यदसाक्षि सर्वसाक्षि तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
गमनार्हमपादं यदचक्षुः सर्वदर्शनम्। हस्तास्यहीनं यद् भोक्तुं तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
वेदे निरूपितं वस्तुसन्तः शक्ताश्च वर्णितुम्। वेदेऽनिरूपितं यत्तत्तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
सर्वेशं यदनीशं यत् सर्वादि यदनादि यत्। सर्वात्मकमनात्मं यत्तेजोरूपं नमाम्यहम्॥
अहं विधाता जगतां वेदानां जनकः स्वयम्। पाता धर्मो हरो हर्ता स्तोतुं शक्तो न कोऽपि यत्॥
सेवया तव धर्मोऽयं रक्षितां च रक्षति। तवाज्ञया च संहर्ता त्वया काले निरूपिते॥
निषेकलिपिकर्ताहं त्वत्पादाम्भोजसेवया। कर्मिणां फलदाता च त्वं भक्तानां च नः प्रभुः॥
ब्रह्माण्डे विम्बसदृशा भूत्वा विषयिणो वयम्। एवं कतिविधाः सन्ति तेष्वनन्तेषु सेवकाः॥
यथा न संख्या रेणूनां तथा तेषामणीयसाम्। सर्वेषां जनकश्रेष्ठो यस्त्वां स्तोतुं च कः क्षमः॥
एकैकलोमविवरे ब्रह्माण्डमेकमेककम्। यस्यैव महतो विष्णोः षोडशांशस्तवैव सः॥
ध्यायन्ति योगिनः सर्वे तवैतद्रूपमीप्सितम्। त्वद्भक्ता दास्यनिरताः सेवन्ते चरणाम्बुजम्॥
किशोरं सुन्दरतरं यद्रूपं कमनीयकम्। मन्त्रध्यानानुरूपं च दर्शयास्माकमीश्वर॥
नवीनजलदश्यामं पीताम्बरधरं परम्। द्विभुजं मुरलीहस्तं सस्मितं सुमनोहरम्॥
मयूरपुच्छचूडं च मालतीजालमण्डितम्। चन्दनागुरुकस्तूरी कुङ्कुमद्रवचर्चितम् ॥
अमूल्यरत्नसाराणां भूषणैश्च विभूषितम्। अमूल्यरत्नखचितकिरीटमुकुटोज्ज्वलम् ॥
शरत्प्रफुल्लकमलप्रभामोभ्यास्य चन्द्रकम्। पक्वबिम्बसमानेन ह्यधरोष्ठेन राजितम्॥
पक्वदाडिम्वबीजाभदन्तपंक्ति मनोरमम्। केलिकदम्बमूले च स्थितं रासरसोत्सुकम्॥
गोपीवक्त्राणि पश्यन्तं राधावक्षःस्थलस्थितम्। एवं वाञ्छास्ति रूपं ते द्रष्टुं केलिरसोत्सुकम्॥
इत्येवमुक्त्वा विश्वसृट् प्रणाम पुनः पुनः। एवं स्तोत्रेण तुष्टाव धर्मोऽपि शंकरः स्वयम्।
ननाम भूयो भूयश्च साश्रूपूर्णविलोचनः॥

(श्रीकृष्णजन्मखण्ड ५। ९४—१२०)

ब्रह्मवैवर्त पुराण · पृष्ठ 445, कुल 810 में से · BharatKosha