बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

Adh. XLIII. Sl. 31.] त्रिचत्वारिंशोऽध्यायः 323 horizontally on it. On the eleventh day of the month, the king should cause vigil to be observed at night. The royal priest dressed in white cloths and wearing white turban should offer oblations to the Fire with hymns addressed to Indra and Vishnu, and the astrologer should observe the symptoms of the fire. इष्टद्रव्याकारः सुरभिः स्निग्धो घनोऽनलोऽर्चिष्मान्। शुभकृदतोऽन्योऽनिष्टो यात्रायां विस्तरोऽभिहितः ॥ ३१॥ Sloka 31.—If the fire be fragrant, glossy, thick, full of flames and have the shape of auspicious things (such as umbrella), it will be beneficial; if it be otherwise, it will be inauspicious. This subject has been dealt with by me in detail in the Yatra (work entitled Yoga-Yatra). तथा च योगयात्रायाम् । कृतेऽपि यत्नेऽपि कृशः कृशानुर्घातव्यकाष्ठाविमुखो नतार्चिः । वामे कृतावर्त्तशिखोऽतिधूमो विच्छिन्नताम्राम्बुविलीनमूर्तिः ॥ सिमिसिमायति चास्य हविर्हुतं सुरधनुःसदृशः कपिलोऽथवा । रुधिरपीतकबभ्रहरिच्छविः परुषमूर्तिरनिष्टकरोऽनलः ॥ खरकरभकवानरानुरूपो निगडविभीषणशस्त्ररूपभृद्वा । शवरुधिरवसास्थिमज्जगन्धो हुतभुगानिष्टफलः स्फुलिङ्गकृच्च ॥ चर्मविपाटनतुल्यनिनादो जर्जरदर्दुररूक्षरवो वा । आकुलयंत्र पुरोहितमत्र्यान् धूमलवैर्न शिवाय हुताशः ॥ हारकुन्दकुमुदेन्दुसन्निभः संहतोऽङ्कुशसुखरो महोदयः । अङ्कुशातपत्निवारणाकृतिर्हृयतेऽल्प उपभानहृद्यभुक् ॥ उत्थाय स्वयमुज्ज्वलार्चिरनलः स्वाहावसाने हवि- र्भुङ्के देहसुखप्रदक्षिणगतिः स्निग्धो महान् संहतः । निर्धूमः सुरभिः स्फुलिङ्गरहितो वातानुलोमो मृदु- र्भुङ्केन्दीवरकाञ्चनद्युतिधरो यातुर्जयं संप्रति ॥ इष्टद्रव्यघटातपत्रतुरगश्रीवृक्षशङ्खाकृति- र्नैवेद्योदधिपिण्डगुग्गुलितकप्रलिप्तगन्धैः पूजितः । .