बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

386 बृहत्संहितायाम् [Adh. XLVIII. Sl. 31-33. सामयजुर्भिर्मुुनयस्त्वृग्भिर्गन्धैश्च धूपमाल्ययुतैः । अश्लेषकवर्णैस्त्रिमधुरेण चाभ्यर्चयेन्नागान् ॥३१॥ धूपाज्याहुतिमाल्यैर्विबुधान् रत्नैः स्तुतिप्रणामैश्च ॥ गन्धर्वानप्सरसो गन्धैर्माल्यैश्च सुसुगन्धैः ॥३२॥ शेषांस्तु सार्ववर्णिकबलिभिः पूजां न्यसेच्च सर्वेषाम् । प्रतिसरवस्त्रपताकाभूषणयज्ञोपवीतानि ॥३३॥ Slokas 29-33.—Now I shall explain the mode of worshipping the deities drawn in the circle. As for the planets, the same method as given in the यात्रा in con- nection with planetary sacrifices should be followed. The Danavas, Daityas and Pisachas are to be worshipped with flesh, rice, liquor, etc.; the Manes with oil bath, collyrium, sesamum, meat and rice; the sages with hymns from Sama, Yajus and Rig Vedas, perfumes, in- cense and garlands; the serpents with unmixed colours and the triple sweet—honey, ghee and sugar; the Gods with incense, ghee, oblations, garlands, gems, invocations and salutations; the Gandharwas and the nymphs with fine perfumes and sweet-smelling garlands; the remain- ing deities with multi-coloured offerings. All the deities should be worshipped and also strings dipped in saffron- paste, cloths, flags, ornaments and sacred threads should be placed in their respective compartments. तद्यथा—यात्रायां ग्रहयज्ञे तत्राचार्तान्नमयसवितुः । पालाशिकी समित् वैकङ्कतजाता तथा स्रुक् च । आकृष्णेति च मन्त्रो रक्ता गन्धाः सहागुरुणा ॥ माषांतसीतिलाश्वकमुद्गान् चणकान् विहाय भोज्यविधिः । वकुंलार्कागस्त्यपलाशवाशयकीकुसुमपूजा च ॥ अर्कसमसङ्ख्यकेभ्यो विप्रेभ्यो दक्षिणा हिताग्निक्यः । देया वृषकनकमही सहस्रकिरणं समुद्दिश्य—इत्यादि ॥