बृहत्संहिता (आचार्य वराहमिहिर - स्थापत्य, खगोल, मौसम व जल विज्ञान)

Adh. LIX. Sl. 5-7.] एकोनषष्टितमोऽध्यायः 519 and storm, one that has fallen by itself, that is broken by elephants, that has withered, is burnt by fire, that con- tains bee hive—all these trees are to be avoided. Those that have soft leaves, flowers and fruits will be auspi- cious. Going to the desired (chosen) tree, he should worship it with food and flowers. सुरदारुचन्दनशमीमधूकतरवः शुभा द्विजातीनाम् । क्षत्रस्यारिष्टाश्वत्थखदिरबिल्वा विवृद्धिकराः ॥५॥ वैश्यानां जीवकखदिरसिन्धुकस्यन्दनाश्च शुभफलदाः । तिन्दुककेसरसर्जार्जुनश्राम्रालाश्च शूद्राणाम् ॥६॥ Slokas 5-6.—Deodar, sandalwood, Sami and Ma- dhuka are good for the images installed by Brahmins ; Arishta, Aswattha, Khadira and Bilwa bestow prosperity on the Kshatriyas ; Jivaka, Khadira, Sindhuka and Sy- andana on the Vaisyas ; and Tinduka, Kesara, Sarja, Arjuna, Mango and Sala, on the Sudras. तथा च काश्यपः । सुरदारुः शमीवृक्षो मधूश्चन्दनस्तथा । प्रतिष्ठार्थं ब्राह्मणानामेते प्रोक्ताः शुभावहाः ॥ अरिष्टाश्वत्थखदिरबिल्वाः क्षत्रियजातिषु । जीवकः खदिरश्चैव सिन्धुकः स्यन्दनस्तथा ॥ वैश्यानां शुभदाः प्रोक्तास्तिन्दुकः केसरस्तथा । सर्जार्जुनश्राम्रालाश्च शूद्राणां शुभदाः स्मृताः ॥ लिङ्गं वा प्रतिमा वा द्रुमवत् स्थाप्या यथादिशं यस्मात् । तस्माच्चिह्नयितव्या दिशो द्रुमस्योर्ध्वमथवाधः ॥७॥ Sloka 7.—Since an emblem of Siva or an image should be installed according to the directions of the tree, the different directions as well as the upside and downside should be marked on the tree.