चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
पृष्ठ 138, कुल 674 में से
संदर्भ में पढ़ें118 चक्रदत्त—६. अग्निमान्द्याधिकारमु.
बृहदग्निमुखचूर्णमु.
द्व्यक्षारौ चित्रकं पाठा करञ्जलवणानि च। ३१. सूक्ष्मै-
लापत्रकं भार्ङ्गी मिश्रं हिङ्गुपौष्करं, शठी दार्श्वी त्रिवृ-
त्सुस्तं वचा सेन्द्रयवा तथा। ३२. धात्री जीरकवृक्षाम्लं श्रेय-
सी चोपकुञ्चिका, अम्लवेतस मम्लीका यमानी सुरदारु च। ३३.
अभयातीविषा श्यामा हपुषारोग्वधं समः, तिलपुष्करशिग्रू-
णां कोकिलाक्षपलाशयोः। ३४. क्षाराणि लोहकिट्टं च तप्तं गो-
मूत्रसेचितं, समभागानि सर्वाणि सूक्ष्मचूर्णानि कारयेत्।
३५. मातुलुङ्गरसेनैव भावयेच्च दिनत्रयं, दिनत्रयं
च शुक्तेन चार्द्रिकस्वरसेन च ३६. अत्यग्निकारकं चूर्णम् प्रदीप्ताग्निस-
मप्रभं, उपयुक्तविधानेन नाशयन्यचिराद्गदान्। ३७. अजी-
र्णक मथो गुल्मान् प्लीहानं गुदजानि च, उदराण्यान्त्रवृद्धिं च
अष्ठीलां वातशोणितं। ३८. प्रणुदत्युल्बणान् रोगान् नष्टं वह्निं
च दीपयेत्, समस्तव्यञ्जनोपेतं भक्तं दत्त्वा सुभाजने। ३९.
दापयेदस्य चूर्णस्य बिडालपदमात्रकं, गोदोहमात्रा-
त्तत्सर्वं द्रवीभवति शोषकम्। ४०.
यवक्षारमु, सर्जक्षारमु, चित्रमूलमु, अगरुशोण्ठि, कानुग, पञ्चलवणमुलु, चिन्नयेलकुलु, जापत्रि, गण्टुभारङ्गि, वाविण्ट, इङ्गुव, पुष्करमूलमु, कच्चूरमु, म्रानि CHECK/पसपु, तेल्लतेगड, तुङ्गमस्तुलु, वस, कोडिशपालवित्त्तुलु, उसिरिक, जीलकऱ्ऱ, चिन्तपण्डु, एनुगपिप्पळ्ळु, करककाय, पेद्दजीलकऱ्ऱ, पुल्लप्रब्बलि, इलिविन्द, ओममु, देवदारु, करक, अतिवस, नल्लतेगड, प्रब्बि, रेलचेक्क—वीटिनि समानभागमुलुनुगा तीसिकोनि नुव्वुलु, मोक्कपुचेक्क, मुनगचेक्क, नीटिगॊब्बित्तुलु, मोदुगु वीटियॊक्क क्षारमुनु चेर्चि, वेच्चपेट्टि आउपुञ्चितमुतो शुद्धिफेसिन सिद्धमण्डूरमु वीटिनि समानभागमुलुनुगा चेसिकोनि चूर्णमु चेसि, मादीफलपुरसमुतो मूडु रोजुलु भावना कट्टवलयुनु। मूडुरोजुलु मुक्कसञ्जकमनु गञ्जितोनु, अल्लपु रसमुतो मऱि मूडु रोजुलुनु भावना चेयवलयुनु। इय्यदि अत्यग्निकारकचूर्ण मनम्बडु। भगभगमनि मण्डेडि यग्नितो समानमैनदि। क्रममुगा पक्वमुचेसिनचो रोगमुल नतिशीघ्रमुगा पोगॊट्टंगलदु। अजीर्णमु, गुल्म