चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
पृष्ठ 320, कुल 674 में से
संदर्भ में पढ़ेंआन्ध्रतात्पर्यसहितमु. ३०१
समन्वितं, यष्टीचूर्णेन वा युक्तं लिह्यात् क्षौद्रेण तद्गदे. ७७. पित्तान्तं वमनं कृत्वा कफान्तं च विरेचनं, अन्नद्रवे च तत्कार्यं जरत्पित्ते यदीरितं. ७८. आमपक्वाशये शुद्धे गच्छेदन्नद्रवः शमं, माषेण्डरी सतुषिका स्विन्ना सर्पिर्युता हिता. ७९. गोधूममण्डकं तत्र सर्पिषा गुडसंयुतं, ससितं शीतदुग्धेन मृदितं वा हितं मतं. ८०. शालितण्डुलमाण्डं वा कवोष्णं सिक्थवर्जितं, वाट्यं क्षीरेण संसिद्धं घृतपूरं सशर्करं. ८१. शर्करां भक्षयित्वा वा क्षीरमुत्क्वाथितं पिबेत्, पटोलपत्रयूषेण खादेच्चणकसक्तुकान्. ८२. अन्नद्रवे जरत्पित्ते वह्निर्मन्दो भवेद्यतः, तस्मादत्रान्नपानानि मात्राहीनानि कल्पयेत्. ८३.
बोड सेनगल चूर्णमुनु १ भागमुनु लोहचूर्णमुनु १ भागमुनु काकर मोदुग रसमुलतो मर्दिञ्चि मात्रलचेसि रोजु कोक्कदानिनि तिनि मण्डपु अनुपानमु चेसिन भयङ्करमुलगु ज्वरपित्तमुलु नशिञ्चुनु. त्रिफलचूर्णमुलो लोहचूर्णमुनु कलिपि तिनिननु, यष्टिमधुकपु चूर्णमुलो तेनेगलिपि तिनिननु ज्वरपित्तमुलुनशिञ्चुनु. पित्तमु पोवुवऱकुनु वमनमुनु, कफमुपोवुवऱकुनु विरेचनमुनु चेयिञ्चिज्वरपित्तविधियन्दलिअन्नविधानमुनिन्दुनु चेयंदगुनु. आमाशयपक्वाशयमुलुशुद्धमुलैनचो अन्नद्रवमुशान्तिञ्चुनु. दीनिनिपोट्टुतोगूड नेयितो वेचिन माषेण्डरिकि हितरनु. अब्दु गोधुमगञ्जिनि नेतीतो बेल्लमुतो चेर्चिगानि चक्केरतो चेर्चिगानि चल्लनिपालतोगानि मर्दनमुहितमु. नूकलु लेनिवरिबिय्यपुगञ्जि वेच्चचेसि यिच्चिननुपालतोचेसिन वाट्यमुगानि चक्केरतो चेसिनपूरिगानि हितमुंजेयुनु. कण्डचक्केरनुतिनि काचिन पालनुगानि चेसपाळ्लगञ्जिीलो सेनगपिण्डि चेर्चिकौनिगानि सेविञ्चिन अन्नद्रवमुनन्दुनु ज्वरपित्तमुनन्दुनु अयिन अग्निमान्द्यमु शमिञ्चुनु. कावुन नीविधियन्दु अन्नपानमुलनु मात्राहीनमुलुंगा चेयवलयुनु.
इत्लु चक्रदत्तयन्दु परिणामशूलाधिकार प्रकरणमु मुगिसेनु.