चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
पृष्ठ 452, कुल 674 में से
संदर्भ में पढ़ेंआन्ध्रतात्पर्यसहितमु. ४३१
विशीर्णकर्णाङ्गुलिहस्तपादः क्रिम्यर्दितो भिन्नगलोऽपि मर्त्यः ।
पौराणिकीं कान्तिमुवाप्य जीवेदव्याहतो वर्षशतं च कुष्ठी ॥ १२५ ॥
अड्डसरमु तिप्पतीगे त्रिफलमुलु पटोलमु नेमलिअडुगुचेक्क निम्बमु वेगि नल्लमनुबाल वीटिकषायमुल कल्कसुलतो नेतिनि पक्वमु चेयवलयुनु. इय्यदि कुष्ठुनु पोगोट्टुनु. दीनिनि सेविञ्चिन काळ्लु व्रेळ्लु तिनि पोयिनवारिकैननु यथाप्रकारपु कान्तियुनु कायमुरु वच्चि १०० एण्ड्लु जीविञ्चेदरु.
श्वेलतैलमु.
श्लो.
आरग्वधं धवं कुष्ठं हरितालं मनश्शिलाम् ।
रजनीद्वयसंयुक्तं पचेत्तैलं विधानवित् ॥
एतेनाभ्यञ्जयेच्छ्वित्री क्षिप्रं श्वित्रं विनश्यति ॥ १२६ ॥
श्वेल काचु कोष्ठु हरिदळमु मनशिल पसपु मांपसपु वीटिकल्कमुनु चेयुटकु चक्कगा नेतिनिगि चेसि सेविञ्चिन कुष्ठुलु नशिञ्चुनु.
तृणकतैलमु.
श्लो.
मञ्जिष्ठा रुङ्निशाचक्रमर्ददारग्वधपल्लवैः ।
तृणकस्वरसे सिद्धं तैलं कुष्ठहरं कटु ॥ १२७ ॥
मञ्जिष्ठमु कोष्ठु पसपु तगिरिसेवित्तुलु श्वेलआकुलु वीटिकल्कमु, गोहिषत्वङ्नरसमु वीटितो आवनूनेनु सिद्धमुचेसि सेविञ्चिन कुष्ठुलु नशिञ्चुनु.
महातृणकतैलमु.
श्लो.
हरिद्रा त्रिफलादारु हयमारकचित्रकम् ।
सप्तच्छदश्च निम्बत्वक्करञ्जो वालकं नखी ॥ १२८ ॥
कुष्ठं मेड़गजबीजं लाङ्गलीगणिकारिका ।
जातीपत्रं च दार््वी च हरितालं मनश्शिला ॥ १२९ ॥
कलिङ्गा तिलपत्रं च अर्कक्षीरं च गुग्गुलुः ।
गुडत्वक् चरिचं चैव कुङ्कुमं ग्रन्थिपर्णजम् ॥ १३० ॥
सर्जप्लक्षारुङ्खदिरं विडङ्गं पिप्पलीं वचाम् ।
घुनरेण्वमृता यष्टी केसरं ध्यामकं विषम् ॥
विश्वकट्फल मञ्जिष्ठा वोवस्तुम्बीफलं तथा ।
स्नुहीसंपाकयोः पत्रं वागुजीबीजमांसिके ॥ १३१ ॥
एलाज्योतिष्मतीमूलं शिरीषोगोमयाद्रसः ।
चन्दनेकुष्ठनिर्गुण्डी विशाला मल्लिकाद्वयम् ॥ १३२ ॥
वासाश्वगन्धाब्राह्मी