चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
पृष्ठ 528, कुल 674 में से
संदर्भ में पढ़ें508 चक्रदत्त—५९. नेत्ररोगाधिकारमु.
मुन्नगुनविनशिंचुनु. जावित्री सैन्धवलवणमुलनु नूरी मात्रलఁगट्टी वाटिपैनि मेत्तनि निम्बपत्रमुलनु नूरी पूसि लोध्रनु पूसि मळल दूदिनि गंजितो तडिपि दानिपैनि चुट्टी कंटिपैभागमुनन्दु कट्टिन अक्षिप्रकोपमु लुपशांतिंचुनु.
— ం बिल्वांजनमु. ం —
श्लो. बिल्वपत्ररसः पूतः सैन्धवाज्येन चान्वितः, शुल्बे वराटिकाघृष्टो धूपितो गोमयाग्निना. 42. पयसा ऽलोडितश्चाक्ष्णोः पूरणा च्छोथशूलनुत्, अभिष्यन्देऽधिमन्थे च स्रावे रक्ते च शस्यते. 43. सलवणकटुतैलं कांजिकं कांस्यपात्रे घनि त मुपलघृष्टं धूपितं गोमयाग्नौ, सपवनकफकोपं छागदुग्धा वसिक्तं जयति नयनशूलं स्रावशोषं सरागं. 44. तरुण्सविद्धाम लकरसः सर्वार्तिरोगनुत्, पुराणं सर्वथा सर्पिः सर्वनेत्रामया पहं. 45. अयमेव विधि स्सर्वो मन्थादि ष्वाप शस्यते, अशान्ते सर्वथा मन्थे भ्रुवो रुपार दाहयेत् . 46. जलौकः पातनं श स्तं नेत्रपाके विरेचनं, शिराव्यधं वा कुर्वीत सेकालेपा श्च शु क्रवत् . 47.
बिल्वफलपुरसमुलो सैन्धवलवणमु नेतिनि कलिपि रागिपात्रलो गव्वल तोनूरि गोमयाग्नि चेत धूपितमुఁ जेसि पालयन्दु कलिपि नेत्रमुललो वेसिको निन नेत्रशूललु तोलगुनु. इय्यदि अभिष्यन्दमु अधिमन्यु रक्तस्रावमु वीनि यन्दु श्रेष्ठमु. उप्पु आवनूने गंजि वीटिनि कांस्यपात्रलो वैचि गट्टिपडु नन्तवఱकुनु ఱातितो ఱుఁचि गोमयाग्नियन्दु धूपितमुఁजेसि मेकपालतो तडि पि कन्नुलकु वैचिन वातकफमुलप्रकोपमुवलन नुत्पन्नमुलयिन नेत्ररोगमुलु शूललु स्रावमुलु वापु गज्जि इवि यन्नियुनु तोलगिपोवुनु. वृक्षमुनुण्डि अप्पुडु कोसिन उसिरिकरसमुनु कंटिलो पिण्डिनचो सम्पूर्णरोगमुलु नशिंचुनु. प्रात नेयि अग्निविधमुलगु नेत्ररोगमुलनु पोगोट्टुनु. ईविधिये नेत्रपु टधिमन्थ्रोगमुनकुनु चेप्पఁबडिनदि. अधिमन्थ्रोगमु शांतिंपनिचो कनुबोम्मल पैभागमुनु काल्पवलयुनु. नेत्रपाकक्रोगमुनन्दु जलगनु पट्टिंचुटयुनु प्रवृत्तिकिच्चुटयुनु हितकरमुलु. लेनिचो नाडीच्छेदमुఁ जेयवलेनु. शुक्ररोगमु लकु वले सेकमु: लेपन चेयवलेनु.