चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)

ఆంధ్రతాత్పర్యసహితము. ५७३

त्కారశ్చ భవతి. బలిం తస్య ప్రవక్ష్యామి యేన సంపద్యతే శుభం, తండులం హస్తపుష్పకైకం దధిగుడఘృతం చ మిశ్రితం, శరావైకం, గంధతాంబూలం పీతపుష్పం పీతసప్తధ్వజాః సప్తప్రదీపాః దశస్వస్తికాః మత్స్యమాంససురాతిలచూర్ణాని పశ్చిమస్యాం దిశి చతుష్పథే బలిర్దేయః, దినాని త్రీణి సంధ్యాయాం తతః శాంత్యుదకేన స్నాపయేత్, శవనిర్మాల్యసిద్ధార్థ మార్జారలోమ అశీరవాలక్షుతైరూపం దద్యాత్. ఓంన్నమో నారాయణాయ అముకస్య వ్యాధిం హన హన ముంచ ముంచ హ్రీం ఫట్ స్వాహా. చతుర్థదినసే బ్రాహ్మణం భోజయేత్తతః సంపద్యతే శుభమ్. ९०.

రెండవయేడు రెండవమాసము రెండవరోజు సునందయను గ్రహము గ్రహించును. వెంటనే జ్వరమువచ్చును. కన్నులుమూసికొనును. ఒడలువడకును. నిద్దురబోదు. ఏడ్చును. పాలుత్రావదు. ఆవులింతలు పెట్టుచుండును. ఇందుకు బలి:—బియ్యము పులిసెడు మజ్జిగ బెల్లము నేయి వీటితో మిశ్రము చేసినయొక మూకుడు గంధముతాంబూలము పచ్చనిపూవులు పచ్చనిధ్వజము లేడు ఏడుదీపములు దశమూలములు మత్స్యమాంసము మదిరతిలచూర్ణము వీటిని పశ్చిమదిక్కున ఓంన్నమోనారాయణాయ అముకస్య అనుమంత్రముతో మూడురోజులు బలివేసి నాలవనాడు బ్రాహ్మణభోజనముచేయవలయును.

—•• మూఁడవయేడు. ••—

శ్లో. తృతీయే దివసే మాసే వర్షేవా గృహ్ణాతీ పూతనానామ మాతృకా, తథా గృహీతమాత్రేణ ప్రథమం భవతి జ్వరః, గాత్రముద్వేజయతి స్తన్యం నగృహ్ణాతి ముష్టిం బధ్నాతి క్రందతి ఊర్ధ్వం నిరీక్షతే, బలిం తస్య ప్రవక్ష్యామి యేన సంపద్యతే శుభం, నద్యుభయతటమృత్తికాం గృహీత్వా పుత్తలికాం కృత్వా గంధపుష్పతాంబూల రక్తచందనం రక్తపుష్పం రక్తసప్తధ్వజాః, సప్తప్రదీపాః సప్తస్వస్తికాః పక్షిమాంససురా అగ్రభక్తం చ దక్షిణస్యాం దిశి అపరాహే చతుష్పథే బలి ర్దాతవ్యః, శివనిర్మాల్య గుగ్గులు సర్షప నింబపత్ర మేషశృంగైర్దినత్రయం ధూపయేత్, ఓంన్నమోనారాయణాయ బాలస్య వ్యా

---

देवनागरी लिप्यन्तरणम् (Devanagari Transliteration)

आन्ध्रतात्पर्यसहितमु. ५७३

त्त्कारश्च भवति। बलिं तस्य प्रवक्ष्यामि येन संपद्यते शुभं, तण्डुलं हस्तपुष्पकैकं दधिगुडघृतं च मिश्रितं, शरावैकं, गन्धताम्बूलं पीतपुष्पं पीतसप्तध्वजाः सप्तप्रदीपाः दशस्वस्तिकाः मत्स्यमांससुरातिलचूर्णानि पश्चिमस्यां दिशि चतुष्पथे बलिर्देयः, दिनानि त्रीणि सन्ध्यायां ततः शान्त्युदकेन स्नापयेत्, शवनिर्माल्यसिद्धार्थ मार्जारलोम अशीरवालक्षुत्तैरूपं दद्यात्। ॐ नमो नारायणाय अमुकस्य व्याधिं हन हन मुञ्च मुञ्च ह्रीं फट् स्वाहा। चतुर्थदिवसे ब्राह्मणं भोजयेत्ततः संपद्यते शुभम्॥ ९०॥

रॆंडवयेडु रॆंडवमासमु रॆंडवरोजु सुनंदयनु ग्रहमु ग्रहिंचुनु। वॆंटने ज्वरमुवच्चुनु। कन्नुलु मूसिकॊनुनु। ऒडलु वडकुनु। निद्दुरबोदु। एड्चुनु। पालु त्रावदु। आउलिंतलु पॆट्टुचुंडुनु। इंदुकु बलि:—बिय्यमु पुलिसॆडु मज्जिग बॆल्लमु नेयि वीटितो मिश्रमु चेसिनयॊक मूकूडु गंधमु तांबूलमु पच्चनि पूवुलु पच्चनि ध्वजमुलेडु एडु दीपमुलु दशमूलमुलु मत्स्यमांसमु मदिर तिलचूर्णमु वीटिनि पश्चिमदिक्कुन ॐ नमो नारायणाय अमुकस्य अनु मन्त्रमुतो मूडुरोजुलु बलिवेसि नालवनाडु ब्राह्मणभोजनमु चेयवलयुनु।

—•• मूडवयेडु ••—

श्लो. तृतीये दिवसे मासे वर्षे वा गृह्णाति पूतना नाम मातृका, तथा गृहीतमात्रेण प्रथमं भवति ज्वरः, गात्रमुद्वेजयति स्तन्यं न गृह्णाति मुष्टिं बध्नाति क्रन्दति ऊर्ध्वं निरीक्षते, बलिं तस्य प्रवक्ष्यामि येन संपद्यते शुभं, नद्युभयतटमृत्तिकां गृहीत्वा पुत्तलिकां कृत्वा गन्धपुष्पताम्बूलरक्तचन्दनं रक्तपुष्पं रक्तसप्तध्वजाः, सप्तप्रदीपाः सप्तस्वस्तिकाः पक्षिमांससुरा अग्रभक्तं च दक्षिणस्यां दिशि अपराह्णे चतुष्पथे बलिर्दातव्यः, शिवनिर्माल्यगुग्गुलुसर्षपनिम्बपत्रमेषशृङ्गैर्दिनत्रयं धूपयेत्, ॐ नमो नारायणाय बालस्य व्या