भारतकोश
दासबोध (समर्थ रामदास स्वामी - सम्पूर्ण २० दशक एवं २०० समास सटीक)

दासबोध (समर्थ रामदास स्वामी - सम्पूर्ण २० दशक एवं २०० समास सटीक)

Dasbodh of Samarth Ramdas Swami with Commentary

समर्थ रामदास स्वामी द्वारा

DevanagariHindipublished467 पृष्ठ

पृष्ठ 102, कुल 467 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 102

३ रा. ] आधिभौतिक ताप. ६७ बोलाविला पंचाक्षरी । धूरमार पीडा करी । नाना यातना चतुरीं । आधिभौतिक जाणिजे ॥ ३७ ॥ दरवडे घालुनियां जना । तस्करें¹ करिती यातना । तेणें दुःख होय मना । या नांव आधिभौतिक ॥ ३८ ॥ अग्नी- चेनि ज्वाळें पोळे । तेणें दुःखें आरंवेळे² । हानि झाली विव्हळे । या नांव आधि- भौतिक ॥ ३९ ॥ नाना मंदिरें सुंदरें । नाना रत्नांचीं भांडारें । दिव्यांबरें³ मनोहरें । दग्ध होती ॥ ४० ॥ नाना धान्यें नाना पदार्थ । नाना पशु नाना स्वार्थीं⁴ । नाना पात्रें नाना अर्थीं⁵ । मनुष्यें भस्म होती ॥ ४१ ॥ अग्नि लागतां शेतीं । धान्यें बणंग्या⁶ खडकुती⁷ । इक्षुदंड⁸ जळोनि जाती । अकस्मात ॥ ४२ ॥ ऐसा अग्नि लागला । अथवा कोणीं लाविला । हानि झाली कां पोळला । या नांव आधिभौतिक ॥ ४३ ॥ ऐसे सांगतां बहुत । होती वन्हीचे आघात⁹ । तेणें दुःखें दुखवे चित्त । या नांव आधिभौतिक ॥ ४४ ॥ हारपे विसरे आणि सांडे । नासे गाहाळे फुटे पडे । असाध्य होय कोणी- कडे । या नांव आधिभौतिक ॥ ४५ ॥ प्राणी स्थानभ्रष्ट झाले । नाना पशु ते चुकले । कन्या पुत्र गाहाळले । या नांव आधिभौतिक ॥ ४६ ॥ तस्कर अ- थवा दावेदार । अवचितें करिती संहार । लुटती घरें नेती खिल्लारें¹⁰ । या नांव आधिभौतिक ॥ ४७ ॥ नाना धान्यें केळीं कापिती । पानमळा¹¹ नीट घालिती । ऐसे नाना आघात करिती । या नांव आधिभौतिक ॥ ४८ ॥ मैंद उचले खोंनोरी¹² । सुवर्णपथी¹³ भुरेरेंकरी¹⁴ । ठैकु¹⁵ सिंतैह¹⁶ वर्रंपेकरी¹⁷ । वरपा घालिती ॥ ४९ ॥ गठीसोर्ट¹⁸ द्रव्य सोडिती । नाना अलंकार काढिती । नाना वस्तु मूँषक¹९ नेती । या नांव आधिभौतिक ॥ ५० ॥ वीज पडे हिंव पडे । आणि पर्जन्यों सांपडे । कां तो महापुरीं बुडे । या नांव आधि- भौतिक ॥ ५१ ॥ भोवरे वँळणें²⁰ आणि धार । वोसैंणें²¹ लाटा अपार । १. चोर. २. तळमळतो. ३. उंची वस्त्रे ४. काये. ५. वस्तु ६. भाताची अथवा गवताची गंज. ७. प्रखर उन्हानें जळून गेलेलें शेत. ८. ऊंस. ९. धक्के १०. गुरें- ढोरें. ११. पानेवेलीच्या मळ्यास. १२. खानचोर. १३. किमयागार. १४. जादू- गार. १५. ठक. १६. फसविणारा. १७. लुटारु. १८. भामटा. १९. उंदीर. २०. नदीचा बांक, धरण. २१. पुरांमधील केरकचरा.