भारतकोश
गीतावली (गोस्वामी तुलसीदास - गीताप्रेस सम्पूर्ण ७ काण्ड सान्वय सटीक)

गीतावली (गोस्वामी तुलसीदास - गीताप्रेस सम्पूर्ण ७ काण्ड सान्वय सटीक)

Gitavali of Goswami Tulsidas with Gita Press Commentary

गोस्वामी तुलसीदास द्वारा

DevanagariHindipublished454 पृष्ठ

पृष्ठ 100, कुल 454 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 100

गीतावली ६४ तुम स्वयं भी बड़े चतुर हो ॥ २ ॥ ये अपने शत्रुओंका युद्धमें दलन कर मेरे यज्ञकी रक्षा करेंगे और थोड़े ही दिनोंमें कुशलपूर्वक घर लौट आयेंगे । तुलसीदासजी कहते हैं, इन रघुवंशतिलककी कीर्तिका कविजन गान करेंगे ॥ ३ ॥ [ ५१ ] रहे ठगिसे नृपति सुनि मुनिबरके बयन । कहि न सकत कछु राम-प्रेमबस, पुलक गात, भरे नीर नयन ॥ १ ॥ गुरु बसिष्ठ समुझाय कह्यो तब हिय हरषाने, जाने सेष-सयन । सौंपि सुत गहि पानि, पाँय परि, भूसुर उर चले उमगि चयन ॥ २ ॥ तुलसी प्रभु जोहत पोहत चित, सोहत मोहत कोटि मयन । मधु-माधव-मूरति दोउ सँग मानो दिनमनि गवन कियो उतर अयन ॥ ३ ॥ मुनिवर विश्वामित्रके वचन सुनकर महाराज दशरथ ठगे-से रह गये । वे भगवान् रामके प्रेमवश कुछ कह न सके । उनका शरीर रोमाञ्चित हो गया तथा नेत्रोंमें जल भर आया ॥ १ ॥ तब गुरु वसिष्ठजीने उन्हें समझाया । इससे उन्होंने भगवान् रामको शेषशायी भगवान् जाना तथा मनमें हर्ष माना । फिर उन्होंने पुत्रोंका हाथ पकड़कर विश्वामित्रजीके चरणोंमें गिरकर उन्हें सौंप दिया । इससे मुनिवरके हृदयमें आनन्द उमड़ने लगा ॥ २ ॥ तुलसीदासजी कहते हैं—भगवान् करोड़ों कामदेवोंके समान शोभायमान एवं मनोमोहक हैं, वे दृष्टि पड़ते ही चित्तको अपनेमें बाँध लेते हैं । वे ऐसे जान पड़ते हैं मानो सूर्यदेवके उत्तरायणमें गमन करते समय, साथमें चैत्र और वैशाख दोनों मासोंकी मूर्तियाँ विराजमान हैं ॥ ३ ॥