हम्मीर रासो (कवि जोधराज - रणथम्भौर हम्मीर देव का शरणागत धर्म एवं शौर्य इतिहास)

हम्मीररासो १२५ बहु सिरी सीसन सोहि । उड़ि चलैं भरि जो कोहि १ ॥ गति चलैं २ चंचल एमि । जिनि पवन पहुँचे केमि ॥ ७१८ ॥ धर धरत सुम यों मानि । मनु जरत अगि ३ सुजानि ॥ जल चलैं थल जिमि बट्ट ४ । लखि उड़ें ओघट घट्ट ५ ॥ ७१९ ॥ मृग गहत डार कमाँन । नहिं पच्छि पावहिं ६ जाँन ॥ गति पवन देखि लजात । जनु मुकुर क्रांति सगात ७ ॥ ७२० ॥ दोउ बंस सुद्ध प्रकास । बढ़ि डील पील सु जास ॥ यहिं बिधि सु लिन्ने ८ मौलि । नग हेम सर भर तौलि ॥ ७२१ ॥ कोड बने कच्छिय ऐन । सब ९ उड़ै पच्छिय गैन १० ॥ ऐराक बंस सुसील । गुन भरे झलकत डील ॥ ७२२ ॥ कंधार उपजि स सुद्ध । जनु लखत रूप सु उद्ध ॥ काबलिय डील अनूप । तिहिँ देखि ११ मोहत भूप ॥ ७२३ ॥ अरु चीन कै जु नवीन । ताजी सगुन गन लीन ॥ बर १२ बीर अनक जु डील । जो लिये साटैँ १३ पील ॥ ७२४ ॥ रँग रंग अंग बनाव । सो लिये पंक्ति १४ दाव ॥ सिरगा सुरंग समंद । संजाफ सुरख अमंद ॥ ७२५ ॥ कुम्मैत कुमद कल्याँन । मोती सु मगसी आँन ॥ सबजारु १५ सब रँग भौर । चंपा सु चीनिय चौर ॥ ७२६ ॥ अबलख सु गरड़ा रंग । लक्खी जु अतिहि १६ इमंग ॥ हंसा हरई बाजि । तीतुरिय ताँबी साजि ॥ ७२७ ॥ भिन भिन्न टुकड़ी साजि । चढ़ि चलिय रावत गाजि ॥ चहुवाँन राव हमीर । रँग रंग रचन सुधीर १७ ॥७२८॥ १ सोह, कोह अंत्यानुप्रास । २ चलहिं । ३ अग्नि । ४ बाट । ५ घाट । ६ पावैं । ७ सतात । ८ लीने । ६ सँग । १० औन, गौन, अंत्यानुप्रास । ११ दिक्ख, पिक्ख । १२ अञ्चिय (अरबिय) अनोखे डील । १३ सहैं । १४ लगे पंकज । १५ सु । १६ ऐरि । १७ रण रंग रचनं धीर । CC-0. Mumukshu Bhawan Varanasi Collection. Digitized by eGangotri