हारीत संहिता (महर्षि आत्रेय-हारीत मुनि संवाद - सम्पूर्ण ६ स्थान सटीक)
Harita Samhita of Sage Harita with Hindi Commentary
महर्षि हारीत / आत्रेय मुनि द्वारा
पृष्ठ 184, कुल 548 में से
संदर्भ में पढ़ेंयहाँ पृष्ठ का पंक्ति-दर-पंक्ति लिप्यंतरण (Transcription) प्रस्तुत है:
( १५२ ) हारीतसंहिता । [द्वितीयस्थाने- अथ अश्विनी नक्षत्र । अश्विन्याः प्रथमे भागे दिनमेकं प्रकीर्तितम्॥ द्वितीये पञ्चरात्रन्तु तृतीये सप्तकं तथा ॥ ६० ॥ अश्विनीके प्रथम भागमें एक दिन पीडा रहती है और दूसरे भागमें पंचरात्रि और तीसरे भागमें सात रात्रि पीडा रहती है ॥ ६० ॥ अथ भरणी नक्षत्र । भरण्याः प्रथमे चांशे सप्तवासरमेव च ॥ मध्ये मृत्युस्तथा चान्त रोगो मासत्रयावधि॥ ६१ ॥ भरणीके प्रथमभागमें सातदिन पीडा रहती है और दूसरे भागमें मृत्यु और तीसरे भागमें तीन महीने पीडा रहती है ॥ ६१ ॥ अथ नक्षत्रारिष्टोंका उपसंहार । एवं ज्ञात्वा सुधीः सम्यक्कुर्य्यात्प्रशमनक्रियाम्।नक्षत्रस्य त्रयो भागा आत्रेयेण प्रकाशिताः॥६२॥ इति आत्रेयभाषिते हारी- तोत्तरे द्वितीयस्थाने नक्षत्रज्ञानं नाम षष्ठोऽध्यायः ॥ ६ ॥ ऐसे जानके कुशल वैद्य रोगको शांत करनेकी क्रियाको करे,नक्षत्रोंके तीन भाग आत्रेयजीने प्रकाशित किये हैं ॥ ६२ ॥ इति वेरीनिवासिबुधशिवसहायसूनुवैद्यरविदत्तशास्त्र्यनुवादितहारी- तसंहिताभाषाटीकायां द्वितीयस्थाने नक्षत्रज्ञानं नाम षष्ठोऽध्यायः ॥ ६ ॥ सप्तमोऽध्यायः ७. अथ होमकी विधि । आत्रेय उवाच ॥ अर्कः खदिरपालाशबदर्य्यः पारिभद्रकः ॥ दूर्वा शमी कुशः काशः पिप्पलो वटभूरुहः ॥१॥ जम्ब्वार्म्रो कर- हाटश्च सोमवृक्षः कलिद्रुमः ॥ रक्तसारश्चन्दनश्च जयन्ती गुरु- वृक्षकम् ॥ २ ॥ सहचरी सितावर्षा सर्व्वौषधिनिशायुगम् ॥ समिद्वर्गः समस्तोऽपि समिद्धोमः प्रकाशितः ॥ ३ ॥ आत्रेयजी कहते हैं-आक, खैर, पलाश, बेरी, पारिभद्र, दूर्व, छींकुर, कुशा, कास, पीपलवृक्ष, वड़वृक्ष, ॥ १ ॥ जामुनवृक्ष, आम्रवृक्ष, पद्मकंद, श्वेतखैर, बहेडा, लाल खैर, चन्दन,