भारतकोश
जातक पारिजात (वैद्यनाथ दीक्षित - शास्त्रीय होरा फलित, राजयोग एवं आयुर्दाय सटीक)

जातक पारिजात (वैद्यनाथ दीक्षित - शास्त्रीय होरा फलित, राजयोग एवं आयुर्दाय सटीक)

Jataka Parijata of Vaidyanatha Dikshita with Commentary

वैद्यनाथ दीक्षित (टीकाकार: पं. कपिलेश्वर शास्त्री एवं पं. मातृप्रसाद शास्त्री) द्वारा

DevanagariHindipublished588 पृष्ठ

पृष्ठ 352, कुल 588 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 352

३२६ सटीकजातकपारिजाते- अस्त, शत्रुराशि या नीच गृहमें ५-४ बिन्दु हो तो दासी, ऊष्ट्र, विस युक्त हो। यदि शनि ८ बिन्दु युक्त ५ वें या लग्नमें हो तो पर मन्त्र तन्त्र ग्रामका स्वामी हो। सात बिन्दुके गृहमें हो तो धनाढ्य होवे ॥ ३२ ॥ अथ प्रस्तारकम्। आलिख्य चक्रं नवपूर्वरेखा याम्योत्तरस्था दश च त्रिरेखाः । प्रस्तारकं षण्णवतिप्रकोष्ठं पङ्क्त्यष्टकं चाष्टकवर्गजं स्यात् ॥ ३३ ॥ होराशशीबोधनशुक्रसूर्यभौमारेन्द्रार्चितभानुपुत्राः । याम्यादिपङ्क्त्यष्टकराशिनाथाः क्रमेण तद्विन्दुफलप्रदाः स्युः ॥ ३४ ॥ सबिन्दुगः सर्वफलप्रदः स्याद्विन्दुको यद्यफलप्रदः स्यात् । अरातिनीचास्तगतो नभोगः सबिन्दुकोऽपि प्रविलोपकर्ता ॥ ३५ ॥ अथाधुना अष्टवर्गे प्रस्तारविधिरुच्यते-आलिख्येति । सलग्नसप्तग्रहाणामष्टसङ्ख्य- त्वादष्टकोष्ठप्रयोजनभूताः पूर्वापरा नव रेखास्तथा मेषादिद्वादशराशीनां द्वादशकोष्ठ- प्रयोजनिकास्त्रयोदश रेखा लेख्याः, तथा सति षण्णवतिप्रकोष्ठकं चक्रं विलिखितं स्या- दिति। यथा हि- कोष्ठकम्

मे.वृ.मि.क.सिं.कं.तु.वृ.ध.म.कुं.मी.
शनिः
गुरुः
कुजः
सूर्यः
शुक्रः
बुधः
चन्द्रः
लग्नम्

अस्मिन् चक्रे होरा-शशी-बोधन-शुक्र-सूर्य-भौमा-मरेज्यार्चित-भानुपुत्राः क्रमेण याम्यादिपङ्क्त्यष्टकराशिनाथाः स्युः । अत्रैतदुक्तं भवति । प्रतिराशिमष्टधा विभज्य अष्टानां खण्डानामेकैकस्य शून्यादयः कक्षाक्रमगताः सलग्ना ग्रहा अधिपतयो भवन्ति । राशेरष्टमो भागः = ३°।४५' पादोनांशचतुष्टयमितः । तेन प्रतिराशि ३°।४५' यावच्छनिः । ततः । ७°।३०' यावद्गुरुः । ततः ११°।१५' यावद्भौमः । तत' १५°।०' यावत्सूर्यः । ततः १८°।४५' यावच्छुक्रः । ततः २२°।३०' यावद् बुधः । ततः २६°।१५' यावच्चन्द्रमाः । ततः ३०°।०' यावल्लग्नं नाथत्वेन ( फलदत्वेन ) गण्यते । एते किल तत्र तत्र यथा- सम्भवोपगतबिन्दुफलदाश्च भवन्ति । निर्दिष्टभागे सबिन्दुको ग्रहस्तदुक्तफलदो भवति । बिन्दुरहितो ग्रहो विफल इत्यर्थादेव सिद्धम् । अथ सबिन्दुकोऽपि ग्रहो यदि शत्रुराशौ, नीचराशौ, सूर्यसहितो वा भवेत्तदा स ग्रहो विफल एव भवति । अथ चास्मिन् प्रस्तारे सर्वग्रहजनितबिन्दवोऽर्द्धाधिकाः शुभायापेक्षिता भवन्ति । अर्द्धाल्पे सति न शुभमिति । तथा च फलदीपिकायाम्- बिन्दौ स्थिते तत्फलसिद्धिकालविनिर्णयाय प्रहितेऽष्टवर्गे । भान्यष्टधा तत्र विभज्य कक्षाक्रमेण तेषां फलमाहुरन्ये ॥