कामसूत्रम् (जयमङ्गला व्याख्या एवं हिन्दी टीका सहित)

१८४ सठीके कामसूत्रे [ ३ अधिकरणे,

अनलङ्कृता दर्शनपथं परिहरति ॥ ४० ॥

दर्शनपथमिति । नायकस्य ॥ ४० ॥

कर्णपत्रमङ्गुलीयकं स्रजं वा तेन याचिता सधीरमेव गात्राद- वतार्य सख्या हस्ते ददाति तेन च दत्तं नित्यं धारयति ॥ ४१ ॥

सधीरमवतार्य किं ग्रहीष्यतीति, सख्या हस्त इति । लज्जया न त- द्धस्ते ददाति, नित्यं धारयति श्लाघ्यमाना ॥ ४१ ॥

अन्यवरसंकथासु विषण्णा भवति तत्पक्षकैश्च सह न संसृ- ज्यत इति ॥ ४२ ॥

तत्पक्षैरिति । अन्यवरपक्षैः ॥ ४२ ॥

प्रकरणद्वयमुपसंहरन्नाह—

दृष्ट्वैतान्भावसंयुक्तानाकारानिङ्गितानि च । कन्यायाः संप्रयोगार्थं तांस्तान्योगान्विचिन्तयेत् ॥ ४३ ॥

दृष्ट्वेति । एतानिति । आकारान्, इङ्गितानि चेति लिङ्गविपरिणामेन योज्यम्, भावसंयुक्तानीति । अनुरागसङ्गतान्, संप्रयोगार्थमिति । सं- प्रयोगोऽत्र समागमलक्षणो गान्धर्वो ज्ञेयः, योगानिति । अभियो- गान् ॥ ४३ ॥

त्रिविधा कन्या-बाला तरुणी प्रौढा चेति, यथाक्रममुपक्रममाह—

बालक्रोडनकैर्बाला कलाभियोंवने स्थिता । वत्सला चापि संग्राह्या विश्वास्यजनसंग्रहात् ॥ ४४ ॥

इति श्रीवात्स्यायनीये कामसूत्रे तृतीयेऽधिकरणे बालोपक्रमा- इङ्गिताकारसूचनं च तृतीयोऽध्यायः ।

बालक्रीडनकैरिति । कलाभिरनुरागिणी, वत्सला प्रौढा, यस्तस्या- विश्वास्यस्तदुपग्रहात्स्वीकर्तव्या ॥ ४४ ॥

इङ्गिताकारसूचनं सप्तविंशं प्रकरणम् ॥

इति श्रीवात्स्यायनीयकामसूत्रटीकायां यशोधररचितायां जयमङ्गलाऽऽख्यायां कन्यासं- प्रयुक्तके तृतीयेऽधिकरणे बालोपक्रमा इङ्गिताकारसूचनं च तृतीयोऽध्यायः ।