कुमारसम्भवम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

( १५० ) तथा । गीतिक्रमे स्तुतौ वेषे वर्णशब्द प्रयुज्यते । ' इति हलायुधः । उपात्तं वर्णः यस्मिन् स उपात्तवर्णः, तस्मिन् begun to be sung in due order. After this सति is understood. सबाष्पकण्ठस्खलितैः—बाष्पेण सह वर्त्तमानः सबाष्पः ( गद्गदः ) सबाष्पे कण्ठे स्खलितैः ( अस्पष्टोच्चारितैः ) सबाष्पकण्ठस्खलितैः faltering ( i e., inarticulate ) in the throat choking with tears. Evidently Parvati was moved while singing the heroic feats of Shiva पदैः—by her words. वनान्तसंगीतसखीः—वनान्ते ( वनप्रदेशे ) संगीते संगीतेन वा सख्यः वनान्तसंगीतसख्यः, ताः वनान्तसंगीतसखीः ( Acc. plural ) Companions in the songs sung in the forest plots संगीत is Past part. from √ गै to sing गै is changed to गी by 'घुमास्थागापाजहातिसां हलि' पा० ६ ४.६६ । किन्नरराजकन्यकाः—किन्नराणां राजा किन्नरराज., किन्नरराजस्य कन्यकाः किन्नरराजकन्यका, ताः ( Acc. plural ) the daugh- ters of the Kinnara king किन्नर s in later mythology are reckoned among the Gandharvas or celestial choristers and celebrated as musicians In कन्यकाः ( कन्या+कन् ) the कन् suffix is in स्वार्थे ( i e ; its presence does not cause any change in the meaning of the word ), so कन्या. एव कन्यकाः । Parvati, being herself a princess could make friends only with princesses. अनेकशः—एकं एकं इति एकशः ( एक+शस् ) ; न एकशः अनेकशः ( बहुश. ) many a time ; in numbers. शस् is added to numerals when repetition is made by ‘संख्याकवचनाच्च वीप्सायाम्’ पा० ५.४.४३.। अरोदयत्—(√ रुद्