महाराणा कुम्भा (हरविलास सारदा - मेवाड़ साम्राज्य के अद्वितीय विजेता, निर्माता व विद्वान्)

Appendix. संनिधेस्य कुम्भनृपतिःसरोद्भुतं निरमापयत् शशिकलोज्जवलोदकं । नरकिंनरासुरसुरांगनाजनो जलकेलये श्रयति यत्समंततः ॥ १३१ ॥ कनकवरणः प्रौढो नीलोत्पलद्युतिरंजित- स्तरणिकिरणप्रौढतेजःप्रभारुणितांबरः । जलदपटलीदीर्घोत्तुंगांचितो यदधित्यका सुरपतिधनुर्लेखाल्डर्मीं विभर्त्ति समंततः ॥ १३२ ॥ आशापेट्तकृतोरुगोपुरमुखः सद्योगपट्टोपमः प्रोदंचद्धरणः कमंडलुगलद्गंगः सरोवारिभिः । रम्यस्फेटिकहर्म्यरश्मिपटलीकूर्चो विरंचिश्चिरं शंके दुर्ग(मिषा)दमुत्र सकलां स्वीयां कृतिं पश्यति ॥ १३३ ॥ मन्येस्फेटिकहर्म्यरश्मिपटलैर्दीर्घोरुकूर्चायितं वप्रेणापि सुमेरुसुंदररुचा यद्योगपट्टायितं । आशापेक्षकृतोच्चगोपुरवरैस्तस्योरुवक्त्रायितं दुर्गेणापि विलोकितुं वसुमतीं ब्रह्मायितं चारुणा ॥ १३४ ॥ भुजवलयचतुष्टयी······खचितमणिनिचयाचतुभुजस्य । चतस्रषु विशिखाचतुष्टयोयं स्फुरति(हरित्सु)च यत्र दुर्गवर्ये ॥१३५॥ चतुरर्णवमेखलैक दुर्गे चतुरंभोधिगतोरुरत्नराशिः । प्रतिदिग्महतीर्व्यधत्त रथ्याः नृपतिर्ग्राहयितुं निजप्रतापैः ॥ १३६ ॥ दृष्टुं नालं समंतात्सकलनिजकृतिं द्वीपपाथोधिचेला विच्छिन्नां भूतधात्रीं सुरंगृहभुजगागारलीलामितीव । कुंभक्षोणींद्ररूपावतरणमधुनाश्रित्यमन्ये विधाता सर्वामृद्धिदिदृक्षुः प्रमुदितहृदयः कुंभमेरुं व्यधत्त ॥ १३७ ॥ जंबूद्वीपालं कृतौ कुंभमेरौ मेरौ स्तिष्ठन्कर्णिकाकारचारौ । श्रीमत्कुंभक्ष्मापतिः पद्पनेत्रो मन्येधत्ते नव्यपद्मासनत्वं ॥ १३८ ॥ कर्णिकाकृतिधरस्यसुमेरो·········कुंभमाश्रितास्त्रयः । श्वेतनीलगिरिश्रृंगिपर्वता भांति सेवितुमुपागता नृपं ॥ १३६ ॥ विभ्राजी विपुलश्चात्र भ्राजते पश्चिमाथितः । अर्बुदाद्रिनिरीक्षार्थमागताविव बांधवौ ॥ १४० ॥ 217