मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

330 मानमेयरहस्यश्लोकवार्तिके नार्थकारस्य चारोपः नैव च प्रतिबिम्बनम् । नचापि तस्य निष्पत्तिः नापि संसर्गरूपता ॥ नानन्तरप्रत्ययाख्यवासनायोग एववा । न मध्यवस्वाकारश्च नैवं वादान्तराण्यपि ॥ ग्राह्यत्वं नापि सारूप्यं नापि सान्निध्यलक्षणम् । एकदेशेन सारूप्ये सर्वस्स्यात्सर्ववेदकः ॥ सर्वात्मना तु सारूप्ये ज्ञानमज्ञानतां व्रजेत् । तादात्म्यमेव ग्राह्यत्वं परिशेषाद्व्यवस्थितम् ॥ 6 नीलं संवेदनादेव स्वात्मनो न विभिद्यते । संवेद्यते न ह्यनात्मा नीलवित्तौ च पीतवत् ॥ यद्वेद्यते यया बुद्ध्या तत्तया न विभिद्यते । यथाऽऽत्मा वेद्यते बुद्ध्या तथा नीलादयस्तथा ॥ संयोगात्समवायाद्वाऽप्येकार्थसमवायतः । कार्यकारणभावाद्वा व्याप्तिरव्याप्तिदूषिता ॥ परिशेषात्तु तादात्म्यमास्थेयं सर्ववादिभिः । तस्माद्विज्ञानमेवार्थः कामदोग्ध्री हि वासना ॥ (69) विज्ञानवादनिरासः. 1 अत्रोच्यते न्यायविदां प्रत्युक्तीनां च संग्रहः । न ह्यर्थः कल्प्यते किंतु सन्नेव प्रतिभासते ॥