भारतकोश
संग्रह पर लौटें

माण्डूक्योपनिषद् (शाङ्करभाष्य व गौड़पादकारिका सहित)

Mandukya Upanishad Shankara Bhashya

आदि शङ्कराचार्य / गौड़पादाचार्य द्वारा

DevanagariHindipublished301 पृष्ठ

५. कारिकानुक्रमणिका (परिशिष्ट)

[ ४ ]

कारिकाप्रतीकानि             प्रकरणाङ्कः    कारिकाङ्कः    पृष्ठम्

त्रिषु धामसु यद्भोज्यम्       ...    १           ५          २६
दक्षिणाक्षिमुखे विश्वः         ...    १           २          २०
दुःखं सर्वमनुस्मृत्य          ...    ३          ४३         १७१
दुर्दर्शमतिगम्भीरम्           ...    ४          ७०         २७०
द्रव्यं द्रव्यस्य हेतुः स्यात्     ...    ४          ५३         २३०
द्वयोर्द्वयोर्मधुज्ञाने          ...    ३          १२         १२६
द्वैतस्याग्रहणं तुल्यम्        ...    १          १३          ४५
धर्मा य इति जायन्ते         ...    ४          ५८         २३४
न कश्चिज्जायते जीवः         ...    ३          ४८         १७५
न कश्चिज्जायते जीवः         ...    ४          ७१         २४१
न निरोधो न चोत्पत्तिः        ...    २          ३२          ९४
न निर्गता अलातात्ते          ...    ४          ५०         २२८
न निर्गतास्ते विज्ञानात्       ...    ४          ५२         २२९
न भवत्यमृतं मर्त्यम्          ...    ३          २१         १४१
न भवत्यमृतं मर्त्यम्          ...    ४           ७         १८४
न युक्तं दर्शनं गत्वा          ...    ४          ३४         २१३
नाकाशस्य घटाकाशः           ...    ३           ७         १२१
नाजेषु सर्वधर्मेषु            ...    ४          ६०         २३६
नात्मभावेन नानेदम्          ...    २          ३४         १०१
नात्मानं न परं चैव          ...    १          १२          ४४
नास्त्यसद्धेतुकमसत्          ...    ४          ४०         २१८
नास्वादयेत्सुखं तत्र          ...    ३          ४५         १७२
निःस्तुतिर्निर्नमस्कारः         ...    २          ३७         १०४
निगृहीतस्य मनसः             ...    ३          ३४         १५९
निमित्तं न सदा चित्तम्        ...    ४          २७         २०७
निवृत्तस्याप्रवृत्तस्य         ...    ४          ८०         २४९
निवृत्तेः सर्वदुःखानाम्       ...    १          १०          ४२
निश्चितायां यथा रज्ज्याम्      ...    २          १८          ८५
नेह नानेति चाम्नायात्         ...    ३          २४         १४५
पञ्चविंशक इत्येके            ...    २          २६          ८९
पादा इति पादविदः            ...    २          २१          ८७
पूर्वापरपरिज्ञानम्           ...    ४          २१         १९८

[ ५ ]

कारिकाप्रतीकानिप्रकरणाङ्कःकारिकाङ्कःपृष्ठम्
प्रकृत्याकाशवज्ज्ञेयाः९१२६०
प्रज्ञप्तेः सनिमित्तत्वम्२४२०२
प्रज्ञप्तेः सनिमित्तत्वम्२५२०४
प्रणवं हीश्वरं विद्यात्२८६५
प्रणवो ह्यपरं ब्रह्म२६६३
प्रपञ्चो यदि विद्येत१७५०
प्रभवः सर्वभावानाम्२७
प्राण इति प्राणविदः२०८७
प्राणादिभिरनन्तैश्च१९८६
प्राप्य सर्वज्ञतां कृत्स्नाम्८५२५३
फलादुत्पद्यमानः सन्१७१९३
बहिःप्रज्ञो विभुर्विश्वः१९
बीजाङ्कुरसमो दृष्टान्तः२०१९६
बुद्ध्वा निमित्ततां सत्याम्७८२४८
भावैरसद्भिरेवायम्३३१००
भूतं न जायते किञ्चित्१८२
भूतोऽभूतो वापि२३१४४
भूतस्य जातिमिच्छन्ति१८१
भोगार्थं सृष्टिरित्यन्ये३१
मकारभावे प्राज्ञस्य२१५९
मन इति मनोविदः२५८९
मनसो निग्रहायत्तम्४०१६८
मनोदृश्यमिदं द्वैतम्३११५५
मरणे सम्भवे चैव१२४
मायया भिद्यते ह्येतत्१९१३९
मित्राद्यैः सह संमन्त्र्य३५२१३
मृल्लोहविस्फुलिङ्गाद्यैः१५१३२
यं भावं दर्शयेच्चेत्यः२९९०
यथा निर्मितको जीवः७०२४१
यथा भवति बालानाम्१२२
यथा मायामयाद्बीजात्५९२३५
यथा मायामयो जीवः६९२४१
कारिकाप्रतीकानिप्रकरणाङ्कःकारिकाङ्कःपृष्ठम्
यथा स्वप्नमयो जीवः६८२४०
यथा स्वप्ने द्वयाभासम्२९१५३
यथा स्वप्ने द्वयाभासम्६१२३६
यथैकस्मिन्घटाकाशे१२४
यदा न लभते हेतून्७६२४५
यदा न लीयते चित्तम्४६१७३
यदि हेतोः फलात्सिद्धिः१८१९४
यावद्धेतुफलावेशः५६२३२
यावद्धेतुफलावेशः५५२३१
युञ्जीत प्रणवे चेतः२५६३
योऽस्ति कल्पितसंवृत्या७३२४३
रसादयो हि ये कोशाः१११२५
रूपकार्यसमाख्याश्च१२०
लये संबोधयेच्चित्तम्४४१७१
लीयते हि सुषुप्ते तत्३५१६०
लोकाँल्लोकविदः प्राहुः२७८९
विकरोत्यपरान्भावान्१३७९
विकल्पो विनिवर्तेत१८५१
विज्ञाने स्पन्दमाने वै५१२२८
विपर्यासाद्यथा जाग्रत्४१२१९
विप्राणां विनयो ह्येषः८६२५४
विभूतिं प्रसवं त्वन्ये२९
विश्वस्यात्वविवक्षायाम्१९५७
विश्वो हि स्थूलभुङ् नित्यम्२६
वीतरागभयक्रोधैः३५१०३
वेदा इति वेदविदः२२८८
वैतथ्यं सर्वभावानाम्६७
वैशारद्यं तु वै नास्ति९४२६३
स एष नेति नेतीति२६१५०
संघाताः स्वप्नवत्सर्वे१०१२४
सम्भवे हेतुफलयोः१६१९२
सम्भूतेरपवादाच्च२५१४७

$ \begin{array}{c} [ ७ ] \end{array} $

कारिकाप्रतीकानिप्रकरणाङ्कःकारिकाङ्कःपृष्ठम्
संवृत्या जायते सर्वम्५७२३३
सतो हि मायया जन्म२७१५१
सप्रयोजनता तेषाम्७३
सप्रयोजनता तेषाम्३२२१३
सर्वस्य प्रणवो ह्यादिः२७६४
सर्वाभिलापविगतः३७१६३
सर्वे धर्मा मृषा स्वप्ने३३२१२
सदस्तु सोपलम्भं न८७२५६
सांसिद्धिकी स्वाभाविकी१८५
सुखमाव्रियते नित्यम्८२२५०
सूक्ष्म इति सूक्ष्मविदः२३८८
सृष्टिरीति सृष्टिविदः२८८९
स्थूलं तर्पयते विश्वम्२६
स्वतो वा परतो वापि२२१९९
स्वप्नजागरितस्थाने७१
स्वप्नदृक्प्रचरन्स्वप्ने६४२३८
स्वप्नदृक्प्रचरन्स्वप्ने६३२३७
स्वप्ननिद्रायुतावाद्यौ१४४६
स्वप्नमाये यथा दृष्टे३१९३
स्वप्नवृत्तावपि त्वन्तः७६
स्वप्ने चावस्तुकः कायः३६२१४
स्वभावेनामृतो यस्य२२१४२
स्वभावेनामृतो यस्य१८४
स्वसिद्धान्तव्यवस्थासु१७१३७
स्वस्थं शान्तं सुनिर्वाणम्४७१७४
हेतोः फलं फलं येषाम्१४१९१
हेतोः फलं फलं येषाम्१५१९२
हेतोर्न जायतेऽनादिः२३२०१
हेयोपायावबोद्धव्यानि९०२५९

   ❦ ❧

श्रीहरिः

मन्त्राणां वर्णानुक्रमणिका


मन्त्रप्रतीकानिमन्त्राङ्कःपृष्ठम्
अमात्रश्चतुर्थोऽव्यवहार्यः१२६०
एष सर्वेश्वरः१८
ओमित्येतदक्षरमिद ँ सर्वम्
जागरितस्थानो बहिःप्रज्ञः१०
जागरितस्थानो वैश्वानरोऽकारः५३
नान्तःप्रज्ञम्३५
यत्र सुप्तः१५
सर्वं ह्येतद्
सुषुप्तस्थानः११५६
सोऽयमात्मा५२
स्वप्नस्थानस्तैजसः१०५४
स्वप्नस्थानोऽन्तःप्रज्ञः१३