मुद्गल पुराण (अष्टावतार चरितम्)

यत्नं करोति चेद्विप्र तदा तस्य गतिर्भवेत् ॥५०॥ अथवा गणनाथं स तदा गच्छेन् महामुने । उद्धारं कुलजानां वै भवेत् सद्यो न संशयः ॥५१॥ बल्लालशापरक्षार्थं गणेशस्तस्य भावगः । अन्यजन्मनि चोद्धारं चकार स तयोः पुनः ॥५२॥ इदं बल्लालमाहात्म्यं कथितं ते समासतः । सर्वसिद्धिप्रदं पूर्णं शृण्वते पठते भवेत् ॥५३॥ न बले सदृशो येषां बल्हालास्ते प्रकीर्तिताः । तेषां स्वामी गणाधीशो बल्हालेश इति स्मृतः ॥५४॥ त्वमपि व्रतमुख्यं तत् कुरुष्व भक्तिसंयुतः । चातुर्मास्य- भवं चित्रं बल्हालेशपरायणः ॥५५॥ तेन योगयुतः पूर्णः प्रसादेन भविष्यसि । बल्हालेशस्य विप्रेश नात्र कार्या विचारणा ॥५६॥ बल्हालेश्वरमाहात्म्यं यः शृणोति नरोत्तमः । पठति स महाभोगान् भुक्त्वा ब्रह्ममयो भवेत् ॥५७॥

॥ ओमिति श्रीमदान्त्ये पुराणोपनिषदि श्रीमन्मौद्गले महापुराणे अष्टमे खंडे धूम्रवर्णचरिते चातुर्मास्यमाहात्म्ये बल्हालेश्वरवर्णनं नामैकोनचत्वारिंशोऽध्यायः ॥

॥ श्रीगणेशाय नमः ॥ सूत उवाच । जाजलिस्तं विभांडं स ततो ददौ महामनुम् । पंचाक्षरं गणेशस्य विधियुक्तं विधान- वित् ॥१॥ मंत्रं प्राप्य महाभागो जाजलेराश्रमे स्थितः । बल्हालेशं समभ्यर्च्य व्रतं चकार भक्तितः ॥२॥ गणेशपंचकं कृत्वा ध्याननिष्ठो बभूव ह । कार्तिकायां पूर्णिमायां तु ययौ बल्हालनायकः ॥३॥ तं दृष्ट्वा सहसोत्थाय विभांडः प्रणतो- ऽभवत् । पूज्य तुष्टाव विघ्नेशं नानास्तोत्रैः सुहर्षितः ॥४॥ ततः प्रसन्नतां यातो बल्हालेशो महामुने । योगशांतियुतं विप्रं कृत्वाऽंतर्धानगोऽभवत् ॥५॥ तदादिगाणपत्यश्च विभांडः प्रबभूव ह । बल्हालेशपरो भूत्वा चचार मनसेरितः ॥६॥ विभांडक उवाच । कृत्वैवं योगशांतिस्थोऽभवं सर्वैः सुवंदितः । बृहदश्व कुरुष्व त्वं व्रतं गाणेश्वरं परम् ॥७॥ एवमुक्त्वा ददौ तस्मै मुनिर्मंत्रं दशाक्षरम् । गणेशस्य महायोगी विधियुक्तं महामुने ॥८॥ तं प्रणम्य ययौ स्थानं स्वकीयं बृहदश्वकः । चातुर्मास्यव्रतं चक्रे गाणेशपंचके रतः ॥९॥ बृहदश्वाय विघ्नेशो ददौ योगं सुशांतिदम् । गणेश्वरं सोऽपि नित्यमभजद्भक्ति- संयुतः ॥१०॥ अन्यां च शृणु विप्रेश चातुर्मास्यभवां कथाम् । विभांडस्य च वीर्यं यत् पतितं भूममंडले ॥११॥ तद्दृष्ट्वा