मुद्राराक्षसम् (सटीक संस्कृत नाटक)

चतुर्थोऽङ्कः । २७५

शुभफलदायक हो जाता है) । चन्द्रमा के बल से जाते हुए (तुम) चिरस्थायी सिद्धि प्राप्त करो । पक्षान्तर मे—हे राक्षस ! हठ छोड़ दो । चन्द्रगुप्त की सेना के साथ जाते हुए (तुम) चिरकालवर्ती लाभ प्राप्त करो । (ऐसा करने से तुम्हारा इष्ट) लग्न (भी) शुभफलदायक हो जाएगा ॥२१॥

राक्षसः—भदन्त ! अपरैः सांवत्सरिकैः सार्ध संवादयताम् ।

क्षपणकः—संबादेदु साबके । अहं णिअं गेहं गमिस्सं । [संवादयतु उपासकः । अह निजं गेहं गमिष्यामि ।]

राक्षसः—न खलु कुपितो भदन्तः ?

क्षपणकः—ण कुबिदे तुम्हाणं भदन्ते । (न कुपितो युष्माकं भदन्तः ।)

राक्षसः—कस्तर्हि ?

क्षपणकः—भअवं कअन्तो । जेण अत्तणो पक्खं उज्झि परपक्खं प्पमाणीकरेसि । (भगवान् कृतान्तः । येन आत्मनः पक्षमुज्झित्वा परपक्षम् प्रमाणोकरोषि ।)

[इति निष्क्रान्तः क्षपणकः ।]

राक्षसः—प्रियंवदक ! ज्ञायतां का वेला वर्तत इति ।

प्रियंवदकः—जं अमच्चो आणवेदि । (यदमात्य आज्ञापयति ।) [इति निष्क्रम्य पुनः प्रविश्य च] अत्थाहिलासी भअवं सुले । (अस्ताभिलाषी भगवान् सूर्यः ।) । (पक्षान्तरीयसंस्कृतं यथा—'अर्थाभिलाषी भगवान् शूरः' ) ।

राक्षसः—[आसनादुत्थाय विलोक्य च] अये ! अस्ताभिलाषी भगवान् सहस्रदीधितिः । सम्प्रति हि—

आविर्भूतानुरागाः क्षणमुदयगिरेरुज्जिहानस्य भानोः
पत्रच्छायैः पुरस्तादुपवनतरवो दूरमाश्वेव गत्वा ।
एते तस्मिन्निवृत्ताः पुनरपरककुप्पान्तपर्यस्तबिम्बे
प्रायो भृत्यास्त्यजन्ति प्रचलितविभवं स्वामिनं सेवमानाः ॥२२॥

[इति निष्क्रान्ताः सर्वे]

॥ इति चतुर्थोऽङ्कः ॥