भारतकोश
संग्रह पर लौटें

नलचम्पू / दमयन्ती-कथा (त्रिविक्रम भट्ट - विषमपदप्रकाश व्याख्या सहित सम्पूर्ण ७ उच्छ्वास)

Nala Champu (Damayanti Katha) of Trivikrama Bhatta with Commentary

त्रिविक्रम भट्ट द्वारा

DevanagariHindipublished258 पृष्ठ

नलचम्पूस्थश्लोकानां·

उच्छ्वासःमूलानिश्लोकसंख्याउच्छ्वासःमूलानिश्लोकसंख्या
धुतकदम्ब-४३प्रभासंयोगिविख्यात-२४
धुतरजनि-५६प्रसन्नाः कान्तिहारिण्यो
नक्षत्रभूः क्षत्र-३७प्रसरति रणरणकरसः४३
न गम्यो मन्त्राणां१७प्रसृतकमलगन्धं
न तत्काव्यं न तद्भाष्यं२८प्रस्तुतस्य विरोधेन४६
नद्यास्तीरे विदर्भाया२७प्रायः सैव भवे-
गमिताः फलभारेणप्रावृषं शरदं
नलोऽपि मां१९प्रियविरहविषा-४५
नास्ति सा नगरी यत्र२६प्रेमप्रपञ्च११
निजप्रियमुखभ्रान्त्या६०वक्रकृतनिनदं४१
नित्यमुद्वहते३३वाणकरवीरदमनक-१७
निपतति किल२०बालोन्मील-३९
निर्मोसं मुखम-४७विभर्ति यो ह्यर्जुन-१८
निर्माय स्वयमेवविभ्रते हरिणीं३२
निश्चितं ससुरः१०ब्रह्मण्योऽपि४९
नीरं नीरजनिर्मुक्तं४२भङ्गश्लेषकथाबन्धं२२
नीरञ्जनपदे२९भजत वलसमूहाः७५
नृप चलसि६८भवति यदि सहस्रं
नोद्याने न तरङ्गिणी१६भवति हृदयहारी४७
नो नेत्राञ्जलिना६२भवन्ति फाल्गुने२७
पटलमलिकुलाना-भानोः सुता१५
पद्मान्यातपवारणानि७२भिन्दन्कन्द-४५
परिम्लानच्छाया२५मुक्तान्ते धृत-१३
परिहरति वयो२९भूपालामन्त्रणे२२
पर्णैः कर्णपुटायितै-४१भूमयो बहिरन्त-३१
पर्वतभेदि पवित्रं२९भोगान्भो गङ्गवीची-२२
पश्यैताः करिकुम्भ-३८भ्रमकरं६३
पाण्डुपङ्कजसंलीन-१४भ्राम्यद्विरेफाणि
पीनोन्नमद्धन-६४भ्राम्यद्भृङ्गभरा-६२
पुनरपि तदभिज्ञा-६४मज्जत्कुञ्जर-३६
पूर्वापरपयोराशि-३०मण्डलीकृतकोदण्डः
पूर्वाधं विहितोदया७४मदनमतियुवानं२७
पौष्पाः पञ्चशराः१८मध्यं त्रिवली५७

अकाराद्यनुक्रमणिका. ५ उच्छ्वासः मूलानि श्लोकसंख्या | उच्छ्वासः मूलानि श्लोकसंख्या ५ मन्दं मन्दरमन्दिरेषु ३२ | ६ लब्धार्धचन्द्र ईशः ३८ ५ मन्दायते दिनमिदं ६४ | ३ ललाटपट्टविन्यस्त ११ ६ महावराहाङ्गविनि- ३० | ७ लावण्यपुण्यपरमाणु २२ ५ माद्यद्दन्तिकपोल ३४ | ३ लावण्यातिशयः ३३ ५ माद्यन्मांसलतुङ्ग- २५ | ७ लावण्यामृत- ४३ ६ माल्यं मूर्धनि ७० | ५ लास्यं पांसुकणायते २० १ मित्रं च मन्त्री च ३८ | ५ लिप्तेवामृतपङ्केन १९ २ मुक्तादाममनोरथेन ३७ | ४ लीलया मण्डलीकृत्य ३० ६ मुक्तास्रैः श्रूयमाणं २७ | ७ लीलाताण्डवितभ्रुवोः ४१ ३ मुग्धस्निग्ध- ६ | ३ वररजनीकरकान्ते १९ २ मुग्धा दुग्धधिया ३६ | २ वरसहकारकरञ्जक- १६ ३ मुञ्चन्त्याः शिशुतां ३० | ६ वर्धमानोल्लसद्रागा ४८ ५ मुहुरधिवसतां ४२ | १ वल्लीवल्कपिनद्ध- ५२ ६ मृगेषु मैत्री २८ | २ वहति नवविकाशो- १३ ६ मृदुकरपरिरम्भा- ५८ | १ वाचः काठिन्यमायान्ति १६ ७ यं श्रुत्वैव मनोभवा- १० | ५ वायुस्कन्धमवष्टभ्य ४५ ६ यत्र न फलिता- ६३ | ३ वासरश्रीमहावल्ली- ४ ३ यथा चित्तं तथा १५ | ५ विक्लयति कला- ६६ ५ यथेयमाकृति- २६ | ७ विगलितविलास- २३ ३ यथावदादर्शं १७ | ६ विचित्राः पन्नाली २४ ६ यन्नेतस्याः सकृदपि १७ | ६ विपिनोद्देशं सरसं ३४ ४ याः स्कन्दस्य जगाद २७ | ३ विभो विभूतिसंपन्न २ ६ यात्यस्ताचलमन्ध- २ | ३ वियति विशद- १८ १ ये कुन्दद्युतयः ३५ | ५ विरचितपरिवेषाः ५२ ५ रक्तेनाक्तं विनि- ७६ | ३ विवेकः सह संपत्त्या १६ ७ रङ्गत्वङ्गे कुरङ्गाक्ष्या ४५ | ५ विश्राम्यन्ति न ५ ५ रजनिमवनिनाथः ७७ | ५ विश्लेषाकुलचक्र- ७५ ४ रसे रसायने १४ | ५ वीचीनां निचयाः ४९ २ राजते राजतेनायं ८ | ६ वीरपुरुषं तदेत- ६६ २ राजनराजीवपत्राक्ष २६ | ६ वेदविद्योपमा देवी ५३ २ रूपसंपन्नमग्राम्यं २२ | ६ वेधा वेदनयाश्लिष्टो १४ १ रोहणं सूक्तरत्नानां ८ | १ व्यासः क्ष्माभृतां १२ ७ लक्ष्मीं विश्राणयोः ३४ | ६ शतगुणपरिपाट्या ५५

६ नलचम्पूस्थश्लोकानां. उच्छ्वासः मूलानि श्लोकसंख्या | उच्छ्वासः मूलानि श्लोकसंख्या १ शश्वद्भाणद्वितीयेन १४ | ६ सिच्यन्तां राजमार्गाः ७८ ५ शिथिलितसकला १५ | ३ सिन्दूरस्पृहया ७ ६ शुष्काङ्गी घनचावरुज्याः ५१ | ६ सुगमस्तवास्तु ३३ २ शृङ्गाररसभृङ्गार २५ | ७ सुधापङ्केोपलिप्तेव ३० २ श्च्योतच्चन्दनचारु- ३५ | ६ सुरसदननिवासं ७७ ५ श्च्योतच्चन्द्रमणि- १७ | ७ सुस्थिततेजोराशे- १९ ७ षड्रसाः किल वैद्येषु १४ | ६ सैषा चलचन्द्रकि- २६ १ संघता सुरसार्थेन २४ | ७ सोच्छ्वासं मरणं ४५ ६ संगीतका लदौत्सुक्या- ५० | २ सोऽयं क्रीडाचलो ७ ४ संग्रहं नाकुलीनस्य २० | ४ सोऽयं यस्तेन पान्थेन ८ ५ संसाराम्बुनिधौ २ | ४ सोष्णीषमूर्धा १५ ६ स एष निषधेश्वरः ३६ | १ सोऽहं हंसयितुं २१ ६ सकलविषयवृत्ती ४४ | ७ सौधस्कन्धतलानि ३१ ६ सत्काव्यश्चन्दनाई ७९ | ५ स्कन्धशाखान्तरालेषु ४६ १ सदाहंसाकुलं ३६ | १ श्रीमाणिक्यमहाकरः ६१ १ सदूषणापि निर्दोषा ११ | ६ स्थित्वा लदागमन- १८ २ सरलप्रियंगुणाढ्य १५ | ७ स्मरराजराजधानी- २० ५ सरसिजमरुन्दा- ७० | ६ स्मर विहरणवेदीं ७६ ३ सर्गव्यापारखिन्नस्य २६ | ६ खःसौन्दर्यविडम्बि ७२ ७ सर्वेऽपि पक्षिणो हंसाः २९ | ७ हंहो हंसि चकोरि ८ ४ समुद्द्वालाः काले ११ | ३ हरचरणसरोजा- ३५ ४ सांश्रुकोन्नतवंशस्य १० | २ हरिति हरिणयूथं ६ १ सा त्वं मन्मथमञ्जरी ६० | ७ हर्षादुत्पुलकं ४८ ६ सानूनां सानूनां ६५ | ७ हर्षाद्बाष्पचिते ३८ ६ साप्यनेककलोपेता ४९ | १ हृद्योद्यानमरु- ६३ ६ सालानकमनालान- ५७ | ५ हृद्योद्यानसर- १८ ३ सा समीपस्थितज्येष्ठा २३ |

४ मू० डा.व्य. माधवनिदानम्—श्रीमन्माधवकरविरचितम्, श्रीमद्विजयक्षित- श्रीकण्ठदत्ताभ्यां प्रणीतया मधुकोशाख्यव्याख्यया सहितम्. १ ०= मालतीमाधवनाटकम्—भवभूतिकृतम्, त्रिपुरारिकृत टीकया नान्यदेवकृत टीकया जगद्धरकृत टीकयाचसहितम् ... २ ०=॥ मालविकाग्निमित्रं नाटकम्—कालिदासकृतम् ... ... ०॥० ०- मुद्राराक्षसं नाटकम्—विशाखदत्तविरचितं, धुण्डिराजकृत- टीकया सहितम्. ... ... ... ... ... १॥॥= ०।० मुहूर्त्त मार्त्तण्डः—मार्तण्डवल्लभभाष्यया व्याख्यया सहितः ... ०॥= ०- मुहूर्त्तचिन्तामणिः—(पीयूषधाराख्यव्याख्यासहितः ।) ... १॥॥ ०।० मृच्छकटिकम्—शूद्रककविकृतं, पृथ्वीधरकृतव्याख्यासहितम् १ ०= मेघदूतकाव्यम्—कालिदासकृतम्. ... ... ... ... ०।= ०- याज्ञवल्क्यस्मृतिः—(मिताक्षराख्यव्याख्यासहिता.) ... २ ०।० योगरत्नाकरः—अयं नात्यर्वाचीनो ग्रन्थोऽखिलभिषग्गणमा- न्योस्ति । अत्र सर्वेषां रोगाणां निदानपूर्विका सविस्तरा चिकित्सा सप्रमाणा प्रतिपादितास्ति । तथा विविधरसाय- नकषायासवारिष्टावलेहगुटिकापाकादीनां प्रक्रियाप्रमाणानु- पानादिप्रपञ्चोपि यथावत्कृतोस्तीत्ययं ग्रंथः सर्वोपयुक्तः स्यात्. २ ०।० रघुवंशकाव्यम्—कालिदासकृतं, मल्लिनाथकृतया संजीविन्त्या- ख्यया टीकया सहितं, स्थूलाक्षरम्. ... ... ... १॥ ०=॥ रत्नावलीनाटिका—श्रीहर्षदेवकृता. ... ... ... ०॥० ०- राक्षसकाव्यम्—(सटीकम्) श्रीकालिदासकृतम्. ... ... ०- ०॥ लक्ष्मीहृदयं नारायणहृदयं च—(कौशेयबद्धम्.) ... ... ०= ०- लघुयोगवासिष्ठम्—आत्मसुखकृतया वासिष्ठचन्द्रिकाटीकया सहितम्. ... ... ... ... ... ... ५ ०॥- लघुधातुरूपसंग्रहः— ... ... ... ... ... ०= ०॥ लौकिकन्यायाञ्जलिः नाम लौकिकन्यायसंग्रहः ... ०।= ०- लौकिकन्यायाञ्जलिः—द्वितीयो भाग उपरिनिर्दिष्टसदृश एव. ०॥।० ०= लौकिकन्यायाञ्जलिः—तृतीयो भागः ... ... ... १। ०= वाल्मीकिरामायणम्—आदिकविश्रीवाल्मीकिमहामुनिप्रणीतं, रामकृततिलकटीकया सहितम्. ... ... ... ७ ०॥॥= विक्रमोर्वशीयं नाटकम्—कालिदासकृतं, रङ्गनाथकृतया प्रकाशिकाटीकया सहितम्.... ... ... ... ०॥।० ०- विश्वगुणादर्शचम्पूः—श्रीमद्वेङ्कटाध्वरिविरचिता, पदार्थचन्द्रिका- ख्यव्याख्यासहिता. ... ... ... ... ... १ ०= विष्णोर्नामसहस्रम्—प्रथमं मूलश्लोकाः, तदधोभागे एकपार्श्वे मूलश्लोकगतानि नामानि, तत्संमुखद्वितीयपार्श्वे च नामा-

र्थश्लोकाश्च, एवं च १००० नाम्नां सहस्रश्लोकानां निवेशः मू० डा.व्य. कृतः. तेन च मूलनाम्नामर्थज्ञानं सम्यक्तया स्यात्. ... ०|= ४- वृत्त रत्नाकरः—केदारभट्टविरचितः (वृत्तरत्नाकरपञ्चिका) व्याख्यासहित. ... ... ... ... ... १ ४= वेणीसंहारं नाटकम्—भट्टनारायणप्रणीतं जगद्धरकृतया टी- कया सहितम्. ... ... ... ... ... ०|||• ४-||. वैराग्यशतकम्—भर्तृहरिकृतं, महावलोपाह्वकृष्णशास्त्रिकृतया टीकया सहितम्. ... ... ... ... ... ०|.|| ०|| शार्ङ्गधरसंहिता—अंजननिदानसहिता (मूलमात्रा)... ... ०||= ०= शिवगीता—लक्ष्मीनरहरिसूनुकृतवालानन्दिनीव्याख्यासहिता। अस्याः १६ अध्यायाः संति। पद्मपुराणे श्रीरामागस्त्यक- संवादरूपेणास्या अनुवादोऽत्यंत सुललितोऽध्यात्मबुभुत्सूनां मनांस्याह्लादयति। अस्य मूल्यं १ रूप्यकपरिमितमासीत् संप्रति सुव्यवस्थया संमुद्र्यापि केवलं अर्धरूप्यकमेव. ... ०||• ४- शिशुपालवधं काव्यम्—माघकृतं, मल्लिनाथकृतया सर्वंकषा- ख्यटीकया सहितम्... ... ... ... ... २ ०|'- शुक्लयजुर्वेदमाध्यंदिनसंहिता. ... ... ... ... २ ०|'= शृङ्गारशतकम्—भर्तृहरिकृतं, महावलोपाह्वकृष्णशास्त्रिकृतया टीकया सहितम्. ... ... ... ... ... ४=|| ०|| श्रीमद्भागवतमूलमात्रम्—कौशेयवद्धम्. ... ... ... १| ४=|| सचूर्णिंकं श्रीमद्भागवतम्—रफ, मूल्यं रु० ५ ग्लेजपत्राणि. ६ १ सत्यहरिश्चंद्रनाटकम्—प्रवन्धशतकर्तृमहाकविरामचन्द्रप्रणीतम्. ०|= ४- सप्तशती—(चण्डीपाठः), देवीसूक्तं त्रीणि रहस्यानि च इत्येतैः सहिता कौशेयवद्धा, स्थूलाक्षरा.... ... ... ... ०||= ४=|| सप्तशती—कौशेयपट्टवेष्टिता, मध्यमाक्षरा. ... ... ... ०|'= ४- सप्तशती—कौशेयेन वद्धा सूक्ष्माक्षरा. ... ... ... ... ०|'- ४- सप्तशती—बन्धनरहिता, स्थूलाक्षरा. ... ... ... ... ०||• ४= सप्तशती—पत्रमात्रा, मध्यमाक्षरा. ... ... ... ... ०|•|| ४- सप्तशती—इयं कवचार्गलाकीलकरहस्यत्रयसंपुटितास्ति । इयं लघ्वक्षरायामविस्ताराप्यतिमनोहरा कौशेयपट्टवद्धा चिक्रण- पत्रैर्नूलाभिनवाक्षरैश्चाङ्किता. ... ... ... ... ४=|| ०|| समयोचितपद्यमालिका—प्रासङ्गिकश्लोकचरणान्तःपाति- श्लोकानां संग्रहः.... ... ... ... ... ०|= ४- सारस्वतव्याकरणं पूर्वार्धम्—वस्त्रबद्धम्. ... ... ... ०|'- ४- सारस्वतव्याकरणं पूर्वार्धम्—पत्रमात्रबद्धम्. ... ... ०|'- ०||

६ मू० डा.व्य. सारस्वतव्याकरणं वृत्तित्रयात्मकम्—इदं पुस्तकं प्रथमं हस्तलिखितपुस्तकान्येकीकृत्य संशोध्यय च मुद्रितम् । केवलं वस्त्रबद्धपुस्तकस्य. ... ... ... ... •॥।• ४= सारस्वतव्याकरणम्—तिस्रोऽपि वृत्तयः—पत्रमात्रवद्धम् •॥= ४-॥ सारस्वतव्याकरणम्—चन्द्रकीर्तिप्रणीतव्याख्यासहितम् (वृ- त्तित्रयात्मकम्. ) ... ... ... ... २॥ •।• सारस्वतव्याकरणम्—चन्द्रकीर्तिव्याख्यासहितम् । पूर्वार्धं. १ ४= सारस्वतव्याकरणम्—चन्द्रकीर्तिव्याख्यासहितम् । उत्तरार्धं. १॥ •।• सारस्वतपूर्वपक्षावलिः. ... ... ... ... ४=॥ ४॥ सारावलिः—कल्याणवर्मविरचिता । ... ... ... १। ४= साहित्यसारम्—अच्युतरायकृतम्—स्वकृतसरसामोदाख्यव्या- ख्यासहितम् । ... ... ... ... ... ... २॥ •।• साहित्यदर्पणः—विश्वनाथकविराजप्रणीतः. श्रीरामचरणतर्क- वागीशभट्टाचार्यकृतया टीकया समेतः. ... ... ... ३ •।• सिद्धान्तकौमुदी—तत्त्वबोधिनीसमाख्यव्याख्यासंवलिता. ... ४ •॥।• सुन्दरकाण्डम्—वाल्मीकिरामायणान्तर्गतं मूलमात्रं नित्यपाठ- योग्यं कौशेयपट्टबद्धम्. ... ... ... ... ... •॥।• ४= सुभाषितरत्नभाण्डागारम्.... ... ... ... ... ३॥ •।= सुभाषितत्रिशती—अर्थात् भर्तृहरिशतकत्रयम्-श्रीरामचन्द्रबु- धेन्द्रविरचितया सहृदयानन्दिन्याख्यया व्याख्यया समेता. •॥।• ४- स्मृतिकौस्तुभः—श्रीमदनंतदेवभट्टप्रणीतः. ... ... ... २ •।• हर्षचरितम्—बाणभट्टकृतं, शंकरकृतसंकेतटीकया सहितम्... २ ४= हितोपदेशः—आङ्ग्लटिप्पणीसहितः. ... ... ... ... १ ४-॥ हिरण्यकेशीयब्रह्मकर्मसमुच्चयः—(विषयाः ३८८) ... २। •।= तुकाराम जावजी, निर्णयसागराख्यमुद्रणयन्त्रालयाध्यक्षः, मुंबई.

इस पृष्ठ पर कोई संस्कृत पाठ/सामग्री उपलब्ध नहीं है (यह पुस्तक का आवरण पृष्ठ/कवर है)।