पृथ्वीराज रासो (सटीक हिन्दी व्याख्या)

सुर थान निगम बोधह सुरंङ्ग । जल जमन आइ राखिस सुसंग ॥ कालिंद्र दह सु अति गंहर वारि । पावन परम सीतल सु चारि ॥ छं० ॥ ५५८ ॥ रु० ॥ २८१ ॥ ॥ ढूँढा का हारिफ ऋषि से मिलना, अपनी पूर्व कथा कहना और तीन सौ अस्सी वर्ष महातप करके ऋषि से उपदेश ग्रहण करना ॥ कवित्त ॥ सीतल वारि सु चंग । तहां गय चलि निसाचर ॥ लगि पिपास श्रम अंग । वारि पिन्नौ अंदोलि वर ॥ भौ सीतल सब अंग । करै अति वारि विचारह ॥ रिष हारिफ गुह तपै । छोर सुनि आय निचारह ॥ दिषि प्रबन्न रिष पूच्छौ प्रसंन । कंव रूप कीजै सु जल ॥ निसि मद्धि अद्ध राखिस वचहि । पाइ परस पुव्वह सकल ॥ छं० ॥ ५५९ ॥ रु० ॥ २८२ ॥ दूहा ॥ ढिंग जुग्गिनिपुर सरित तट । अचवन उदक सु आय ॥ तहँ इक तापस तप तपत । ताजी ब्रह्म लगाय ॥ छं० ॥ ५६० ॥ रु० ॥ २८३ ॥ कवित्त ॥ ताकी पुच्छिय ब्रह्म । दिषि इक असुर अदभुत ॥ दिग्ध देह चष सीस । मुष करुना जस जप्पत ॥ तिन रिषि पूच्छिय ताहि । कवन कारन इत अंगस ॥ कवन थान तुम नाम । कवन दिसि करिय सु जंगम ॥ २८१ नैनं । तथ । ठार । रिप । लागि । पाइ । रिषि । बीसलह कथ कथि राज कथ । जोरों । उद्दुरौं । नथ । तुव । कोन । इहि । ठाडं । जाउं । ल्यौ । तिथ । आनंत । आनत । अध्रम्म । तिहिं । ठोरि । सब । ति । क्रम्मं । उड्डो । दिलिं । सुर सुर । यांन । आय । राखिसमंग । कालिंद । पाबन् । परंम । सू सांरि ॥ २८२ पाठान्तर :-तिहां । चलि । सु निसाचर । भ्रम । पीनौ । अंदोलि । भय । सब्ब । देह । करैं । रिषि । पुछ्यो । कीलौ । मंदु । चवहि । पांय परसि गय आप्प सकल ॥ २८३ पाठान्तर :-तहां । आइ । लगाई । लगाइ ॥ २८४ पाठान्तर :-बोलिय । बंम्ह । दिपि । अदभुत । दिग्ध । चषु । रस जंपत् । पुछिय । थांन । नांम । करीय । नांम । नृपति । आप् । लभीय दइत । तजत । कंत ॥