भारतकोश
रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

Rasarnava: Tantric Chemistry and Alchemy with Commentary

शिव-पार्वती संवाद (सम्पादक: प्रफुल्लचन्द्र राय एवं हरीशचन्द्र कविराज) द्वारा

DevanagariHindipublished558 पृष्ठ

पृष्ठ 112, कुल 558 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 112

षष्ठः पटलः । ८८ सत्त्वणान्भ्रियते¹ वज्रं तारे हेम्नि न संशयः ॥ ११२ ॥ जम्बोरफलमध्यस्थं वस्त्र²पोटलिकागतम् । क्वाथयेत् कोद्रवक्वाथे³ क्रमेणानेन तु त्र्यहम्⁴ । तद्वज्रं जायते खोटं⁵ हेम्ना मिलति तत्क्षणात्⁶ ॥ ११३ ॥ नागवल्लाग्रा प्रलिप्तं तु तत्पत्रेणैव⁷ वेष्टितम् । जातुमध्ये⁸ स्थितं यामं मृदु सञ्जायते ध्रुवम्⁹ ॥ ११४ ॥ मूले वज्रलतायास्तु मृदु वज्रं विनििक्षिपेत् । पुटं दद्यात् प्रयत्नेन भस्मीभवति¹⁰ तत्क्षणात् ॥ ११५ ॥ सुखाद्मकरं ह्याशु¹¹ सत्त्वं मुञ्चति तत्क्षणात् । सर्व्वमृत्युप्रशमनाः¹² सर्व्वसिद्धिकराश्च ते¹³ ॥ ११६ ॥ अस्थिशृङ्खलमध्यस्थं¹⁴ कृत्वा वज्रं विरञ्चितम्¹⁵ । (1) M reads तत्क्षणान्म्रियते. (2) K reads वज्रं पोटलिकागतम्. M reads वस्त्रपंटलकागतम्. (3) K reads कोद्रवक्वाथैः. (4) M reads त्यह, which is senseless. (5) B has only खो. M reads खोट. (6) K reads लक्षणात्. (7) M reads तत्पत्रेनैव, wherein 'न' is gram. inc. (8) K reads योनिमष्ये. (9) K has संज्ञायते द्रुतम. (10) K reads मियते देवि. (11) K has सुरद्वक्षं करेण्याशु, which has no clear sense. M has सुखादवडकग ह्याशु. (12) सर्वमृत्युप्रशमना (without विसर्ग), a variant in B. सर्वमृत्युः प्रशमनाः, a variant in K. सुवमृत्युप्रशमन, a variant in M. All are incorrect. (13) सर्व सिद्धिरताश्च ते, a reading in B, which is not correct. सर्वव्याधिशताश्च ते, a reading in M, which is absurd. (14) K reads अस्थिशृगालमध्यस्थ. M reads अथ शृङ्खलमध्यस्थं. (15) विगट्- इतं, a reading in K. M has a defective charana – कृत्वा वज्रं विरं च तत् 12