रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

सप्तमः पटलः । ९९ विमलं¹ शिगुतोयेन काञ्चीकासीसटङ्कणैः² । वज्रकन्दसमायुक्तं भावितं कदलीरसैः³ ॥ १६ ॥ मोचक⁴क्षारसंयुक्तं धमितं मूकमूषया⁵ । सत्त्वं चन्द्रार्कसंकाशं⁶ प्रयच्छति न संशयः ॥ १७ ॥ ॥ इति विमलशुद्धिः⁷ ॥ पतितोऽपतितश्चेति⁸ द्विविधः शैल शेखरि⁹ । ग्रन्थान्तरेऽपि कीर्त्योऽसौ¹⁰ कीर्त्तितो बहुभिः सुरैः ॥ १८ ॥ निदाघे घर्मसंतप्ता धातुसारं धराधराः । निर्यासं च विमुञ्चन्ति तच्छिलाजतु¹¹ कीर्त्तितम् ॥ १९ ॥ शिलावद्दृधातु कं¹² ज्ञातं शैलजं गिरिसानुजम्¹³ ।

---

(1) B and K read विमला, but use its adjectives in the neuter gender; this is ungrammatical. (2) कांचिकाशौसटकणैः, a variant in K. काचिकासिसटङ्कणैः, a variant in M. (3) M reads कद्लौरसै. (4) K reads मोचिक. M reads मोचष. (5) M has सञ्चितं instead of समितं. K has बूकभूखया, which is incorrect. (6) M reads संयुक्तं. [The 16th and the 17th ślokas nearly agree with the texts in रस. स. Chap. II. vs. 103–104.] (7) Both B and K read विमलाशुद्धिः। This is wanting in M. (8) पातितः पतितश्चैव, a variant in K. (9) B reads शैलमौखरि. M reads द्विविधा शैलमौखरि, which is gram. inc. (10) The portion commencing from this charaṇa and ending in शोधयेत्ततु यत्नतः (ślokas 18—21) is not found in B and M. (11) K reads मिलाजितु, which seems to be inc. [Cf. रस. स. Chap. II. vs. 110— 111.] (12) K reads incompletely धातु. (13) K has गिरि- सानुजम.