रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

२४४ रसार्णवे मुञ्चत्यङ्कुरपत्राणि¹ दृश्यते तन्मनोहरम्² ॥ २४० ॥ बलिपुष्पोपहारेण³ ततो देवीं⁴ समर्चयेत् । क्षेत्राधिपं गणेशञ्च चण्डयोगीश्वरं तथा⁵ ॥ २४१ ॥ तस्य मन्त्रं प्रवक्ष्यामि त्रिषु लोकेषु दुर्लभम् ॥ २४२ ॥⁶ ॥ ॐ चण्डाय⁷ पिनाकिने शूलहस्ताय ॐ दिशां बन्धय⁸ विदिशां बन्धय ठठः ॥ तिलांश्च तण्डुलांश्चैव⁹ मन्त्रेणानेन सर्षपान् । सप्ताभिमन्त्रितान्¹⁰कृत्वा साधको दिक्षु निक्षिपेत्¹¹॥२४३॥ कटुकालाबुके तोयं¹² ऋतरक्षं समाहितः¹³ । (1) भवत्यंकुरपत्राणि, a variant in D, which has no clear sense. भवत्यंकुरपत्राणि, a variant in K. (2) D and K read सुमनोहरम्. (3) D reads पूजोपहारेण. K reads पुष्पोपहारेण. (4) D has देवं, whereas all other texts have देवीं. (5) चन्द्र योगीश्वरौ तथा, a variant in D. चंडो योगोगणैस्तथा, a variant in K. Both are incorrect. चण्ड- योगिगणेः सह, a variant in M. (6) This hemistich is not found in D and M. (7) D reads चन्द्राय. M reads चन्द्र, which is incor- rect. (8) D and K read बंधर, which is not correct. The re- maining portion is not found in M. (9) M reads तण्डुलान् वाथ. (10) All the texts read षभिमंत्रितं; but as the nouns (तिल, तण्डुल & सर्षप) are all in masculine gender, we ought to have the adjective अभिमन्वि- तान्. (11) K reads निःक्षिपेत्. M reads विक्षिपेत्. (12) कटु- कालाम्बूतोये, a variant in D. कटुकिलाबुकोयं, a variant in M. The sense of these texts is not clear. (13) D has हतरक्षास्तसमोहतः. K has कृतवाचः सुसमाहितः. M has हतराक्षप्तसमाहितम्. All the texts seem to be incorrect.