रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

३६२ रसार्णवे वैक्रान्तं नागकापाली¹ शुद्धतारं तु रञ्जयेत्² । रञ्जयेत् सह हेमा तु³ भवेत्⁴ कुङ्कुमसंविभम् ॥ ४६ ॥ रक्ततैल⁵निषिक्तं तु लोह⁶संक्रान्तिनाशनम् । आरकापालिचूर्णन्तु शुद्धतारं तु रञ्जयेत्⁷ ॥ ४७ ॥ विमलेन च नागेन⁸ कापाली परमेश्वरि । रञ्जयेत् सर्व्वलोहानि तारं हेम विशेषतः ॥ ४८ ॥ रञ्जयेत् त्रीणि वाराणि⁹ जायते हेम शोभनम् । तेनैव रञ्जयेद्धेम¹⁰ सप्तवारं पुनः पुनः ॥ ४९ ॥ लवणोद¹¹निषिक्तन्तु लोहसंक्रान्तिनाशनम् । वङ्गनागं¹² तथा कान्तं शुल्बं तीक्ष्णं च माक्षिकम्¹³ ॥५०॥ रविनागं कपाली तु¹⁴ शुद्धतारन्तु रञ्जयेत् । रञ्जयेत् त्रीणि वाराणि¹⁵ तारारिष्टं तु जायते । तेनैव रञ्जयेद्धेम¹⁶ सप्तवाराणि¹⁷ पार्व्वति ॥ ५१ ॥

(1) This hemistich and the next one are not found in B. D reads नागकापालिं. M reads नागकापालं. (2) D has योजयेत्, which seems to be incorrect. (3) M reads सितद्धेमन्तु. (4) K reads यावत्. (5) D has रक्ततैले. (6) D reads लोहं. (7) This hemistich is not found in D and M. (8) विमूलेन च नागेन, an incorrect variant in D. (9) This is grammatically incorrect, yet found in all the texts. (10) तथा वेधकरोद्दिम, an incorrect variant in B. (11) B reads लवणांडु. (12) B reads वंगं नागं. (13) लाख्वी तीक्ष्णगाक्षिकम्, a variant in D. (14) रवि नागकपालिं च, a variant in D. (15) This is grammatically incorrect. (16) B reads जायते हेम. (17) This is grammatically incorrect.