ऋभु गीता (शिव रहस्य - निदिध्यासन व अद्वैत बोध)

योगार्धवृद्धिश्शब्दैर्वा लक्ष्यैर्वाचकैश्च वा । शिष्येभ्यः प्रोच्यते सत्यंवस्तु श्रीगुरुमूर्तिभिः ॥ ४.७० ॥

अरूपवस्तुनः प्रश्नः प्रतिषिद्धश्रुतौ यतः । याज्ञवल्क्येन गार्ग्या तन्नत्त्वं प्रष्टुमिहार्हसि ॥ ४.७१ ॥

तस्मात् तुरीयं सद् ब्रह्म योगवृत्त्यैव लक्षणैः । सच्चिदानन्दपूर्णैस्त्वं मदुक्तं विद्धि मुक्तये ॥ ४.७२ ॥

जाग्रत्यन्नमयं कोशं स्थूलदेहं च विद्धि वै । स्वप्ने प्रणमनोज्ञानमयास्सूक्ष्मवपुस्ततः ॥ ४.७३ ॥

सुषुप्तौ कारणं देहमानन्दमयकोशकं । तुरीये त्वशरीरं तच्चिद्रूपं कोशवर्जितं ॥ ४.७४ ॥

स एव मायापरिमोहितात्मा शरीरमास्थाय करोति सर्वं । स्त्यन्नपानादि विचित्रभोगैस्स एव जाग्रत्परितृप्तिमेति ॥ ४.७५ ॥

स्वप्नेऽपि जीवस्सुखदुःखभोक्ता स्वमायया कल्पितविश्वलोके । सुषुप्तिकाले सकले विलीने तमोऽभिभूतस्सुखरूपमेति ॥ ४.७६ ॥

पुनश्च जन्मान्तरकर्मयोगात्स एव जीवस्स्वपितिप्रबुद्धः । पुरत्रये क्रीडति यस्तु जीवस्ततस्तु जातं सकलं विचित्रं ॥ ४.७७ ॥

आधारमानन्दमखण्डबोधं यस्मिन् लयं याति पुरत्रयं च । यत्सर्ववेदान्तरहस्यतत्त्वं यत्पूर्णचैतन्यनिजस्वरूपं ॥ ४.७८ ॥

एतस्माज्जायते प्राणो मनस्सर्वेन्द्रियाणि च । खं वायुर्ज्योतिरापः पृथ्वी सर्वस्य धारिणी ॥ ४.७९ ॥

यत्परंब्रह्म सर्वात्मा विश्वस्यायतनं महत् । सूक्ष्मात्सूक्ष्मतरं नित्यं तत्त्वमेव त्वमेव तत् ॥ ४.८० ॥

जाग्रत्स्वप्नसुषुप्त्यादिप्रपञ्चं यत्प्रकाशते । तद् ब्रह्माहमितिज्ञात्वा सर्वबन्धैः प्रमुच्यते ॥ ४.८१ ॥

त्रिषु धामसु यद्भोज्यं भोक्ता भोगश्च यद्भवेत् । तेभ्यो विलक्षणस्साक्षी चिन्मात्रोऽहं सदाशिवः ॥ ४.८२ ॥

मय्येव सकलं जातं मयि सर्वं प्रतिष्ठितं । मयि सर्वं लयं याति तद् ब्रह्माद्वयमस्म्यहं ॥ ४.८३ ॥

अणोरणीयानहमेव तद्वन्महानहं विश्वमिदं विचित्रं । पुरातनोऽहं पुरुषोऽहमीशो हिरण्मयोऽहं शिवरूपमस्मि ॥ ४.८४ ॥

अपाणिपादोऽहमचिन्त्यशक्तिः पश्याम्यचक्षुस्सशृणोम्यकर्णः ।
अहं विजानामि विविक्तरूपो न चास्ति वेत्ता मम चित्सदाऽहं ॥ 4.85 ॥

वेदैरनेकैरहमेव वेद्यो वेदान्तकृद्वेदविदेवचाहं ।
न पुण्यपापे मम नास्ति नाशो न जन्मदेहेन्द्रियबुद्धिरस्ति ॥ 4.86 ॥

न भूमिरापो मम वह्निरस्ति न चानिलोमेऽस्ति न चाम्बरं च ।
एवं विदित्वा परमार्थरूपं गुहाशयं निष्कलमद्वितीयं ॥ 4.87 ॥

अखण्डमाद्यन्तविहीनमेकं तेजोमयानन्दघनस्वरूपं ।
समस्तसाक्षिं सदसद्विहीनं प्रयाति शुद्धं परमार्थतत्त्वं ॥ 4.88 ॥

श्री गुरुमूर्तिः ।

एवं श्रुत्वा निदाघस्सु ऋभुवक्त्राद्यदार्थतः ।
ब्रह्मैवाहमिति ज्ञात्वा कृतकृत्योऽभवद्विधे ॥ 4.89 ॥

यतस्त्वं च परात्मानं श्रुतवानसि मन्मुखात् ।
त्वं च धन्यः पुनः पृच्छ श्रोतव्यान्तरमस्तिचेत् ॥ 4.90 ॥

॥ इति श्री गुरुज्ञानवासिष्ठे तत्त्वनारायणे ज्ञानकाण्डस्य प्रथमपादे षष्ठोऽध्यायः एवं श्री ऋभुगीताख्योऽयं ग्रन्थस्समाप्तः ॥

॥ ॐ तत्सत् ॥