साहित्यदर्पण (आचार्य विश्वनाथ - वाक्यं रसात्मकं काव्यम् सटीक)

भूमिका । ९९ गुर्जरचापपदान्धसाहित्यलक्ष्मगभिरटभिः सौन्दर्यसारं महाकाव्यमुग्दध्रे तन्निर्णयाद्— 'शतानन्दापरारव्येन भट्टवामकसूनुना । साधितं रुद्रटेनेदं सामाजा धीमतां हितम् ॥' इति नोपपद्यते । शिशुपालवधटीकातिलकेऽप्येषः ग्रन्थः यत्र क्रियते । शृङ्गारतिलकाख्यो ग्रन्थ इति बहु रुद्रटः । एषः च लिख्यते तेन—'प्रतः गोवर्धनविष्णू पुनरपि रुद्रः प्रमादयति' इति । वक्रोक्तिजीवितकारः । वक्रोक्तिजीवितं नाम धर्मशास्त्रम् । तस्य रचयिता ... तद्यथा— 'संयग्भः कल्पितैरङ्गैस्तद्विदोऽत्र विवृत्य यः सर्वत्रैव परं जातिमार्जवञ्चतो दैवाद्यथा स्थितम् । इत्यासाद्येहपरभागवृद्ध्याद्यदलंक्रियास्थानम् ज्योत्स्नी शुभ्र नभस्ततेर्गतितपं यावद्विवर्तेन्दरी ।' इति वक्रोक्तिजीविते (१/२६-२७) ... 'काव्यव्याख्यानवाग्भिर्भासमाना कुन्तकेन विख्यातान्तरङ्गा । यस्य सर्वार्थसङ्गतोदिता पंक्तिरेषा पदस्य स्थितिर्नैव गता ।' इत्युक्तम् । ध्वन्यालोकः । ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...